تحقیق درباره قهوه و انواع آن

قهوه یکی از محبوب‌ترین نوشیدنی‌ها در سراسر جهان است که داستان جالبی دارد. دانه قهوه در اصل از منطقه‌ای به نام اتیوپی در آفریقا کشف شد. افسانه‌ها می‌گویند یک چوپان متوجه شد که بزهایش بعد از خوردن دانه‌های یک گیاه خاص، پرانرژی شدند. این موضوع کم‌کم باعث شد مردم آن منطقه هم از این دانه‌ها استفاده کنند.

در آغاز، قهوه به کشورهای عربی مانند یمن راه پیدا کرد و از آنجا به دیگر نقاط جهان مانند اروپا و آسیا گسترش یافت. امروزه قهوه در بسیاری از کشورها کشت می‌شود و نوشیدن آن به یک رسم روزانه برای میلیون‌ها نفر تبدیل شده است.

انواع قهوه بسیار متنوع است. دو نوع اصلی دانه قهوه، عربیکا و روبوستا هستند. عربیکا طعم ملایم و کمی شیرین دارد، در حالی که روبوستا طعم قوی‌تر و تلخ‌تری دارد. از این دانه‌ها برای تهیه انواع نوشیدنی‌های قهوه مانند اسپرسو، کاپوچینو، لاته و آمریکانو استفاده می‌شود. هر کدام از این نوشیدنی‌ها با روش‌های مختلفی درست می‌شوند و طرفداران خاص خود را دارند.

قهوه نه تنها به دلیل طعم خوب، بلکه به خاطر تأثیر انرژی‌بخشی آن نیز شناخته شده است. البته بهتر است در مصرف آن تعادل را رعایت کنیم تا از فواید آن بهره ببریم.

قهوه یکی از محبوب‌ترین نوشیدنی‌ها در سراسر جهان است و مردم در کشورهای مختلف آن را دوست دارند. شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که اولین بار قهوه در کدام سرزمین کشف شد؟ یا پایتخت جهانی قهوه کدام شهر است؟ در این نوشته، مروری کوتاه بر تاریخچه و سرگذشت قهوه خواهیم داشت.

قهوه چیست و چگونه تهیه می‌شود؟

قهوه از دانه‌های داخل میوه یک درخت همیشه‌سبز تهیه می‌شود. این میوه‌ها ظاهری شبیه گیلاس دارند و رنگ قرمز روشنی دارند. دانه‌های داخل این میوه‌ها، همان قهوه خام یا سبز هستند. قهوه سبز مزه بسیار تلخی دارد و برخی از آن برای کاهش وزن و اهداف درمانی استفاده می‌کنند. اما نوشیدنی معمولی قهوه پس از بو دادن این دانه‌ها آماده می‌شود.

از آنجا که سلیقه افراد در مورد میزان بودادگی قهوه متفاوت است، این مراحل بو دادن در چند سطح انجام می‌شود که شامل موارد زیر است:
– رست روشن (LIGHT ROAST)
– رست متوسط (MEDIUM ROAST)
– رست متوسط- تیره (MEDIUM-DARK ROAST)
– رست تیره (DARK ROAST)

بعد از مرحله بو دادن، دانه‌های قهوه باید پودر شوند تا بتوان از آن نوشیدنی درست کرد. اندازه پودر قهوه بسیار مهم است و روی کیفیت نهایی آن تأثیر مستقیم دارد. اندازه مناسب پودر قهوه به وسیله‌ای بستگی دارد که با آن قهوه را درست می‌کنید. اگر هفت اندازه برای پودر قهوه در نظر بگیریم که ۱ نشان‌دهنده ریزترین و ۷ نشان‌دهنده درشت‌ترین باشد، برای قهوه ترک از اندازه ۱ و برای قهوه موکاپات از اندازه ۳ استفاده می‌شود.

انواع مختلف قهوه مانند اسپرسو، قهوه فرانسه و قهوه ترک، هر کدام با روش مخصوص به خود دم می‌شوند.

انواع قهوه

در سراسر جهان، گونه‌های مختلفی از قهوه کشت می‌شود. اما دو نوع از آن‌ها بیش از بقیه رایج هستند: قهوه عربیکا و قهوه روبوستا. اصلی‌ترین تفاوت این دو گونه، به محل کشت و آب‌وهوایی که در آن پرورش می‌یابند، مربوط می‌شود.

قهوه عربیکا

این قهوه، مشهورترین و در عین حال پرهزینه‌ترین نوع قهوه در سراسر جهان به شمار می‌رود. تاریخچه کشت آن از قهوه روبوستا طولانی‌تر است، اما مقدار کافئین دانه‌های آن، نصف کافئین موجود در روبوستاست. این قهوه از طعم بهتر و تلخی کمتری نسبت به روبوستا برخوردار است و در کشورهایی مانند اتیوپی، سودان، برزیل، جامائیکا، کلمبیا، کاستاریکا، کنیا، آنتیگوا، گواتمالا و پرو پرورش می‌یابد.

قهوه روبوستا

این قهوه در مقایسه با نوع عربیکا، سابقه کمتری دارد و قیمتش نیز پایین‌تر است. اما این قیمت کمتر به خاطر پایین بودن کیفیت آن نیست، بلکه به دلیل فراوانی بیشتر و مقاومت بالاتر گیاه آن در برابر بیماری‌ها و حشرات است. این قهوه طعم تلخ‌تر و کافئین بیشتری نسبت به عربیکا دارد و در کشورهایی مانند اندونزی، اوگاندا، ویتنام، برزیل و هند پرورش می‌یابد.

تاریخچه قهوه در جهان

داستان‌های مختلفی درباره چگونگی پیدایش قهوه وجود دارد. در اینجا دو تا از معروف‌ترین این داستان‌ها را می‌خوانیم:

بر اساس یک داستان، در قرن نهم میلادی، چوپانی به نام خالد در اتیوپی زندگی می‌کرد. او متوجه شد بزهایش پس از خوردن میوه‌های یک درخت خاص، بسیار پرانرژی و بی‌قرار شده و حتی شب‌ها بیدار می‌مانند. خالد که کنجکاو شده بود، میوه‌ها را نزد عالمان و راهبان آن زمان برد. آن‌ها پس از بررسی، به خاصیت انرژی‌بخش دانه‌های داخل میوه پی بردند و از آن‌ها نوشیدنی جدیدی درست کردند که به آن “شراب” می‌گفتند.

داستان دیگر می‌گوید یک عارف در یمن دید که پرندگان با خوردن میوه‌های یک درخت، بسیار پرانرژی شده و کمتر می‌خوابند. این اتفاق باعث شد تا آن دانه‌ها، که همان قهوه بودند، کشف شوند.

به نظر می‌رسد داستان اول واقعی‌تر باشد. پس از کشف قهوه، مسلمانان آن را به عربستان بردند. چون زائران از نقاط مختلف جهان به آنجا سفر می‌کردند، به تدریج این نوشیدنی خوشمزه در سراسر جهان شناخته شد. وقتی قهوه از کشورهای مسلمان به اروپا رسید، در ابتدا مردم آن را نپذیرفتند و به خاطر طعم تلخش، آن را “نوشیدنی شیطان” نامیدند.

سپس، اولین قهوه‌خانه‌ها در ترکیه و بعد از آن در ایتالیا و انگلستان ساخته شدند. لندن شهری بود که اتفاقات زیادی درباره قهوه در آن رخ داد. کمکم این قهوه‌خانه‌ها به محل ملاقات بازرگانان و مرکز تبادل اخبار برای مردم تبدیل شد و به همین دلیل، تعداد آن‌ها به سرعت افزایش یافت.

تاریخچه قهوه در ایران

همانطور که پیش‌تر گفتیم، قهوه توسط مسلمانان از عربستان به سراسر جهان راه یافت. این نوشیدنی در دوره صفوی به ایران وارد شد، اما در آن زمان مردم عادی اجازه استفاده از آن را نداشتند. قهوه مخصوص درباریان و افراد ثروتمند بود. نخستین قهوه‌خانه در خود کاخ سلطنتی ایجاد شد و فقط بزرگان قاجار و صفوی از آن بهره می‌بردند. بعدها تعداد کمی قهوه‌خانه بیرون از دربار نیز افتتاح شد، اما باز هم تنها ثروتمندان و افراد بلندپایه اجازه ورود و استفاده از آن را داشتند.

به تدریج، نوشیدن قهوه در میان عموم مردم گسترش یافت. نکته جالب این است که قهوه پیش از چای به ایران آمد؛ اما به دلیل دشواری حمل و نقل آن، و همچنین نزدیکی کشورهای تولیدکننده چای به ایران و آسان‌تر شدن تجارت چای از طریق جاده ابریشم، چای در ایران محبوبیت بیشتری نسبت به قهوه پیدا کرد.

در اتیوپی، که زادگاه اصلی این نوشیدنی است، به قهوه «بونو» (Buno) می‌گویند. حدود هزار سال پیش، ابن سینا، دانشمند و فیلسوف بزرگ ایرانی، در کتاب خود شرح کاملی از قهوه ارائه داده و از آن با نام بونو یاد کرده است. ابن سینا از قهوه برای درمان و بهبود حال بیماران مبتلا به افسردگی استفاده می‌کرد.