گاهی اوقات لامپهای LED روشنایی کمتری دارند یا از کار میافتند؛ اما جای نگرانی نیست، چون با چند وسیله ساده و کمی حوصله میتوانید خودتان آنها را درست کنید. در این نوشته، اول به شما نشان میدهیم که داخل یک لامپ LED چه قطعاتی وجود دارد و بعد، به ترتیب و با جزئیات، راههای تعمیر آن را آموزش میدهیم.
شناخت ساختار لامپ ال ای دی و قطعات داخلی آن
قبل از شروع به تعمیر لامپ الایدی، بهتر است ابتدا بفهمیم الایدی چیست. واژه LED در واقع کوتاهشده عبارت انگلیسی “دیود نورافشان” است. الایدی یک قطعه الکترونیکی از جنس نیمههادی است که با عبور برق از داخل آن، روشن میشود. لامپهای الایدی برق کمتری مصرف میکنند و در مقایسه با لامپهای معمولی قدیمی، مدت زمان بسیار بیشتری کار میکنند. بخشهای مختلف داخل یک لامپ الایدی عبارتند از:
تراشههای الایدی: اینها همان دیودهای اصلی هستند که نور لامپ را ایجاد میکنند.
درایور: یک مدار الکترونیکی است که برق خانه را به ولتاژ و جریان مناسب برای روشن کردن تراشههای الایدی تبدیل میکند.
خازن و مقاومت: این قطعات جریان برق را ثابت نگه میدارند و از مدار در برابر تغییرات ناگهانی ولتاژ محافظت میکنند.
برد مدار چاپی: یک صفحه است که تمام قطعات الکترونیکی بر روی آن سوار میشوند.
رادیاتور خنککننده: این قطعه فلزی گرما را از تراشههای الایدی دور میکند تا لامپ دیرتر خراب شود.
پخشکننده نور: یک پوشش پلاستیکی یا شیشهای است که نور تند لامپ را پخش و ملایم میکند تا چشم را نیازارد.
آموزش تعمیر چرخ گوشت: یک راهنمای گام به گام برای تعمیر به همراه نکات کلیدی و ضروری.
چه زمانی لامپ ال ای دی ارزش تعمیر ندارد؟
گاهی اوقات، وقتی میخواهید یک لامپ الایدی را تعمیر کنید، ممکن است زمان و پولی که صرف میکنید، حتی از قیمت خود لامپ هم بیشتر شود. در چنین مواقعی، خرید یک لامپ جدید و تعویض آن، هم مقرون به صرفهتر است و هم منطقی. بهتر است نگاهی به جدول زیر داشته باشید:
| شرایط | دلیل عدم تعمیر |
|---|---|
| سوختن یا آسیب جدی به چیپهای LED | جایگزینی چیپها کار سخت و پرهزینهای است. |
| آسیب فیزیکی به بدنه، دیفیوزر یا پایه | قطعه بهسختی قابل ترمیم است. |
| سوختن کامل درایور | خرید درایور جدید معمولاً بهصرفه نیست. |
| خسارت حرارتی شدید (ذوبشدگی یا تغییر رنگ) | لامپ ایمنی و کارایی خود را از دست میدهد. |
| پایینبودن قیمت لامپ نسبت به هزینه تعمیر | گاهی تعویض لامپ اقتصادیتر از تعمیر است. |

رایجترین دلایل خرابی لامپ ال ای دی
گاهی لامپهای LED ممکن است به دلایل گوناگونی از کار بیفتند و نیاز به تعمیر پیدا کنند. آگاهی از این دلایل میتواند به شما کمک کند تا عمر لامپهای خود را طولانیتر کرده و کارایی بهتری از آنها دریافت کنید. در ادامه، به شایعترین عواملی که باعث خرابی لامپهای الایدی میشوند، میپردازیم:
1.سوختن LEDها یا کمنورشدن آنها
نور لامپهای الای دی به تدریج کم میشود و در نهایت از کار میافتند. اگر در ساخت این لامپها از مواد نامرغوب استفاده شده باشد، زودتر خراب میشوند. در چنین شرایطی باید لامپهای خراب را با نمونههای سالم جایگزین کنید.
2.خرابی درایور و منبع تغذیه:
وظیفه اصلی درایور لامپ، رساندن جریان برق مناسب به LEDهاست. اگر درایور آسیب ببیند، دیگر نمیتواند جریان لازم را به LED برساند و در نتیجه لامپ روشن نخواهد شد. حتی اگر هم لامپ روشن شود، نور آن ثابت نیست و مدام تغییر میکند یا سوسو میزند.
3.مشکل در اتصالات و لحیمکاری:
اتصالات نامناسب و لحیمکاری نادرست میتوانند باعث قطع اتصال و در نتیجه خاموش شدن لامپ شوند. همچنین، ضربهها و تکانهای فیزیکی نیز میتوانند به این اتصالات آسیب زده و باعث خرابی سریعتر آنها شوند.
4.افزایش دما و آسیبدیدن قطعات:
گرمای بیش از حد باعث میشود طول عمر لامپهای الایدی کم شود و به بخشهای درونی آن آسیب برسد. اگر هوا به خوبی جریان نداشته باشد یا لامپ در جای گرمی قرار گیرد، این مشکل بیشتر هم میشود. برای جلوگیری از آسیب دیدن لامپ، بهتر است از خنککننده مناسب (هیتسینک) استفاده کنید و لامپ را در دمایی که سازنده پیشنهاد داده است، به کار ببرید.
آموزش تعمیر زودپز به آسانترین روش
5.روشهای عیبیابی لامپ ال ای دی در خانه:
رفع مشکلات لامپهای LED در منزل به کمی توجه، مهارتهای ابتدایی و ابزارهای ساده نیاز دارد. با دنبال کردن چند مرحله آسان میتوانید ایرادهای معمول این لامپها را تشخیص دهید و آنها را حل کنید.
6.تست سلامت LEDها:
برای این کار لازم است نور و رنگ لامپ را چک کنیم تا بفهمیم LEDها درست کار میکنند یا نه. اگر قسمتهایی تاریک دیدیم یا نور لامپ یکدست نبود، احتمال دارد LEDها مشکل پیدا کرده باشند.
7.بررسی و تعویض خازن یا مقاومت معیوب:
اغلب اوقات، یک خازن یا مقاومت خراب باعث بروز مشکلات در مدار الکتریکی میشود. با تعویض قطعهای که آسیب دیده است، میتوان عملکرد لامپ را دوباره به حالت عادی و درست خود بازگرداند.
8.تشخیص خرابی درایور:
درایور وظیفه دارد جریان برق را به صورت ثابت و یکنواخت به لامپ برساند. اگر این قطعه خراب شود، ممکن است لامپ روشن نشود یا به صورت مداوم روشن و خاموش شود. بنابراین، هنگام تعمیر لامپهای الایدی، یک بررسی ساده برای اندازهگیری ولتاژ خروجی درایور میتواند به راحتی علت مشکل را نشان دهد.
از ابتدا تا انتها: مقایسه ابزارهای برقی با ابزارهای شارژی | کدام نوع برای کاری که شما انجام میدهید بهتر است؟
ابزارهای مورد نیاز تعمیر لامپ LED
استفاده از وسایل درست هنگام تعمیر لامپ الای دی در منزل، کار را راحتتر میکند. این وسایل به شما کمک میکنند تا ایرادهای الکتریکی و فنی لامپ را به خوبی بررسی کرده و درست کنید. در این قسمت، ابزارهای لازم برای تعمیر لامپ LED به شما معرفی میشوند.

مولتیمتر:
مولتیمتر وسیلهای است که برای سنجش ولتاژ، شدت جریان و مقدار مقاومت قطعات الکتریکی به کار میرود. با کمک این دستگاه میتوان از سالم بودن قطعاتی مانند خازن، مقاومت و همچنین مدار درایور لامپهای LED اطمینان حاصل کرد. اگر میخواهید روش استفاده از مولتیمتر را به طور کامل یاد بگیرید، مطالعه مقاله «آموزش کار با مولتیمتر برای تعمیر ابزارآلات برقی» به شما پیشنهاد میشود.
هویه و سیم لحیم:
برای تعمیر اتصالات خراب یا جایگزینی قطعات ریز روی صفحهی الایدی، به هویه نیاز داریم. با این وسیله میتوان اتصالاتی که سوخته یا جدا شدهاند را دوباره به هم متصل کرد. همچنین برای وصل کردن قطعات و درست کردن مدارها، از سیم لحیم استفاده میکنیم. یک پایه نگهدارنده هم به ما کمک میکند تا صفحه در طول کار، ثابت و بدون حرکت بماند.
نگاهی به هویههای برقی رونیکس
پیچگوشتی:
برای باز کردن قاب و برد لامپهای الای دی، باید از پیچگوشتی با اندازه مناسب استفاده کنید. انتخاب اندازه صحیح پیچگوشتی کمک میکند تا به پیچها و خود لامپ آسیبی وارد نشود.
ذرهبین یا لوپ:
برای بررسی دقیق مسیرها و بخشهای ریز روی برد، از ذرهبین کمک میگیرند. این وسیله باعث میشود شکستگیها، آثار سوختگی یا قطعات خراب، آسانتر دیده شوند.
انبر و پنس:
برای کار با قطعات کوچک روی برد الکترونیکی، از ابزاری مانند انبرک یا پنس کمک میگیرند. این ابزارها برای قرار دادن یا برداشتن قطعات ریز مناسب هستند.
آموزش گامبهگام تعمیر لامپ ال ای دی
تعمیر لامپهای LED کار سختی نیست، فقط کافی است با دقت و به ترتیب مراحل آن را انجام دهید. اگر چند مرحله ساده را به درستی دنبال کنید، میتوانید بیشتر مشکلات معمول این لامپها را خودتان در خانه حل کنید.
1.باز کردن بدنه لامپ بدون آسیب:
برای جدا کردن قاب لامپ، اول پیچها و قسمتهای قفل شده را با دقت نگاه میکنیم. اگر از وسیله درست استفاده کنیم، از ترک برداشتن یا شکستن قاب لامپ جلوگیری میشود.
2.تعویض LED یا ماژول سوخته:
در صورت سوختن هر یک از چراغهای الایدی یا ماژولها، لازم است قطعهٔ آسیبدیده با یک نمونهٔ کاملاً مشابه تعویض شود. به همین دلیل، پیش از نصب، بررسی صحت اتصالات پایهها و آزمایش سلامت قطعهٔ جدید از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.
ده ابزار ضروری برای تعمیر تلویزیون به همراه فهرست مهمترین تجهیزات مورد نیاز
3.تعمیر یا تعویض درایور:
درایور خراب ممکن است سبب شود لامپ روشن و خاموش شود یا به طور کامل از کار بیفتد. اول باید ببینیم ولتاژی که درایور به لامپ میدهد درست است یا نه. اگر مشکل از درایور بود، میتوان آن را تعمیر کرد یا یک درایور سالم به جای آن گذاشت. اما گاهی خرید درایور جدید به صرفه نیست. بنابراین در چنین مواقعی، معمولاً بهتر است خود لامپ LED را تعویض کنیم.
4.لحیمکاری مجدد اتصالات:
اتصالاتی که شل شدهاند یا آسیب دیدهاند باید دوباره با لحیم به هم متصل شوند تا برق بتواند به شکل صحیح از آنها بگذرد. انجام یک لحیمکاری تمیز و دقیق، باعث میشود لامپ الایدی مدت زمان بیشتری کار کند و مشکل روشن نشدن آن نیز حل شود.
از ابزارهای اندازهگیری به طور گسترده در کارهایی مانند نجاری، برقکاری و ساختوساز استفاده میشود.

نکات مهم برای افزایش عمر لامپ ال ای دی بعد از تعمیر
پس از تعمیر لامپهای LED، رعایت چند راهکار ساده میتواند باعث شود این لامپها مدت زمان بیشتری برای شما کار کنند. با مراقبت و استفاده درست، میتوانید از خراب شدن زودهنگام آنها جلوگیری کنید. در ادامه، نکات کلیدی برای افزایش عمر لامپ الایدی پس از تعمیر را مرور میکنیم:
تغییرات ناگهانی ولتاژ برق میتواند به لامپ الایدی آسیب برساند. با نصب محافظ برق روی جعبه فیوز خانه، میتوانید از لامپهای LED خود محافظت کنید.
لامپ را در جایی نصب کنید که خشک باشد و هوا به خوبی در آن جریان داشته باشد. این کار مانع از تأثیر منفی گرمای زیاد و رطوبت روی عملکرد لامپ میشود.
قرار دادن لامپ در مکانهای پر از گرد و غبار، عمر مفید آن را کاهش میدهد.
خاموش و روشن کردن پشت سر هم لامپ، به دلیل ایجاد فشار ناشی از تغییر دما، میتواند عمر لامپ الایدی را کوتاه کند.
اگر درایور لامپ تعویض شده، حتماً از قطعهای با کیفیت و با مشخصات فنی مناسب استفاده کنید.
در این مقاله از مجله رونیکس، روش تعمیر لامپ الایدی را به شکلی ساده و گامبهگام آموزش دادیم. امیدواریم این اطلاعات برای شما مفید بوده باشد. اگر پرسش یا نظری دارید، میتوانید از طریق بخش دیدگاهها با ما در میان بگذارید.
سوالات متداول
چرا لامپ LED چشمک میزند؟
چشمک زدن معمولاً به خاطر تغییرات کوچک در جریان برق یا اشکال در مدار داخلی لامپ (درایور) پیش میآید. در بعضی موارد، اتصالات سست یا قطعات معیوب نیز میتوانند باعث این اتفاق شوند.
آیا استفاده از دیمر برای لامپ LED مشکل ایجاد میکند؟
بله، اگر لامپ LED شما با دیمر هماهنگ نباشد، ممکن است نور آن ثابت نباشد یا شروع به چشمک زدن کند. برای جلوگیری از این مشکل، بهتر است از لامپهای LEDی استفاده کنید که مخصوص کار با دیمر ساخته شدهاند.
علت کم نور شدن لامپ LED چیست؟
کم شدن نور لامپ LED معمولاً به دلیل ضعیف شدن خازن یا مدار درایور آن است. گرمای زیاد نیز میتواند در این مشکل نقش داشته باشد. علاوه بر این، اگر گرد و غبار روی صفحه LED بنشیند، ممکن است نور آن کمتر به نظر برسد.












