این ضربالمثل برای توصیف افرادی به کار میرود که دیگر حرف تازهای برای گفتن ندارند یا توانایی و مهارتشان به پایان رسیده است. وقتی میگوییم “حنایش دیگر رنگی ندارد”، یعنی فرد یا چیزی دیگر تأثیرگذاری و جذابیت سابق را از دست داده است.
ریشه این اصطلاح به حنا برمیگردد؛ گیاهی که از آن رنگ قرمز و نارنجی زیبایی میگیرند. وقتی حنا بارها و بارها استفاده شود، دیگر رنگ خود را از دست میدهد و بیاثر میشود. درست مانند این حنا، این ضربالمثل هم نشان میدهد که یک شخص، ایده یا روش دیگر مانند گذشته کارآمد و تأثیرگذار نیست.
به طور خلاصه، این عبارت تصویری زیبا از تمام شدن توانایی و کهنه شدن یک موضوع را در ذهن ما نقاشی میکند.

در این نوشته، میخواهیم معنی، پیشینه و مفهوم اصلی یک ضربالمثل کهن ایرانی را بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.
ضرب المثل حنایش دیگر رنگی ندارد یعنی چه؟
۱- یعنی حرفهایش دیگر ارزش و اعتبار ندارد و نمیشود روی حرفهایش حساب کرد.
۲- وقتی میخواهند بگویند کاری که کسی میکند فایدهای ندارد، از این ضربالمثل استفاده میکنند.
۳- به کسی که زیاد دروغ میگوید و با حرفهای زیبا به دیگران امید میدهد، اما در عمل کاری انجام نمیدهد، میگویند: “حنایش برای ما رنگی ندارد” و از دستش هیچ کمکی به کسی نمیرسد!
پیشنهادی: یه رودهٔ راست تو شکمش نیست.
ریشه ضرب المثل
در گذشته افراد برای شستوشو به حمامهای عمومی مراجعه میکردند و از حنا برای رنگ کردن مو، گردن و حتی انگشتان دست و پا استفاده میکردند. کار استفاده از حنا بر عهدهٔ فردی به نام دلاک بود. مشتریان به نوبت میایستادند و غلظت و کیفیت حنا بستگی به تعداد آنان داشت؛ یعنی کسانی که اول صف بودند، حنای پررنگتری دریافت میکردند و رنگ حنای مشتریان انتهای صف، کمرنگتر بود.
دلاک هم معمولاً تمایلی نداشت که دوباره حنای تازه و غلیظ درست کند تا به مشتریان آخر هم رنگ باکیفیتی بدهد. به همین خاطر، حیله میکرد و از همان حنای رقیقشده تا آخر کار استفاده میکرد. وقتی نوبت به افراد آخر میرسید، میدیدند رنگ حنا بسیار کمرنگ است و با ناراحتی میگفتند: “دیگر حنایش رنگی ندارد”.
در ظاهر هم همین طور به نظر میرسید، اما مشکل از خساست و بدذاتی دلاک بود؛ چون پول میگرفت، ولی جنس خوب و باکیفیت به همه ارائه نمیداد.
به همین دلیل، امروزه اگر کسی حیله کند و فکر کند میتواند دیگران را فریب دهد، در موردش میگویند: “حنایش رنگی ندارد”. یعنی دیگر کسی حرفها و وعدههایش را باور نمیکند، چون بارها مردم را گول زده است.
اختصاصی-آدینوشاپ













