همانطور که میدانید، قرآن کتاب آسمانی مسلمانان است و سورههای گوناگونی دارد. یکی از این سورهها، “جاثیه” نام دارد. این سوره، چهل و پنجمین سوره قرآن است و در بخشی قرار گرفته که نزدیک به پایان قرآن قرار دارد.
**چرا نام آن “جاثیه” است؟**
کلمه “جاثیه” به معنای “زانو زننده” است. این نام از آیه ۲۸ همین سوره گرفته شده که در توصیف روز قیامت میفرماید:
> وَتَرَىٰ كُلَّ أُمَّةٍ جَاثِيَةً ۚ كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعَىٰ إِلَىٰ كِتَابِهَا الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
در این صحنه، هر گروهی را میبینی که زانو زدهاند. این تصویر، نشاندهنده حالتی از احترام، ولی در عین حال ترس و انتظار برای حسابرسی در روز جزاست.
**محتوای اصلی سوره جاثیه چیست؟**
محور اصلی این سوره، ارائه نشانههای روشن خداوند در جهان آفرینش است تا مردم به یگانگی او و روز رستاخیز ایمان بیاورند. سوره با بیان عظمت طبیعت مانند ریزش باران، وزش بادها و نظم حاکم بر کیهان آغاز میشود تا برای انسانها دلیل محکمی برای تفکر باشد.
سپس به سراغ کسانی میرود که با وجود این همه نشانه، باز هم در برابر حق سرکشی میکنند و آیات خدا را به مسخره میگیرند. سرنوشت جوامع گذشته که به خاطر تکبر و نافرمانیشان نابود شدند، به عنوان هشداری برای همه بیان میشود.
در پایان سوره، تأکید میشود که در روز قیامت، هر انسانی به طور کامل در برابر کارهای خوب و بدش مسئول است و هیچ عملی، هرچند کوچک، نادیده گرفته نمیشود. در آن روز، عدالت خدا به طور کامل اجرا خواهد شد.

سوره جاثیه، چهل و پنجمین بخش قرآن کریم، در جزء بیست و پنجم جای گرفته و ۳۷ آیه دارد. این سوره در شهر مکه بر پیامبر نازل شده است. شروع این سوره با حروف جداگانه «حم» انجام میشود و به همین دلیل، در دستهی سورههای حوامیم قرار میگیرد. در ادامه، اطلاعات بیشتری درباره این سوره تقدیمتان میشود. با ما همراه باشید.
معرفی سوره جاثیه
نام این سوره از آیه ۲۸ آن انتخاب شده است، جایی که خداوند میفرماید: «وَ تَرَى کُلَّ أُمَّةٍ جَاثِيَةً کُلُّ أُمَّةٍ تُدْعَى إِلَى کِتَابِهَا…» (و هر امتی را میبینی که به زانو درآمده، هر امتی به سوی کتابش فراخوانده میشود).
سوره جاثیه، برخورد و مقاومت مشرکان در برابر پیام اسلام را به روشنی نشان میدهد. این سوره بیان میکند که آنان چگونه در برابر نشانههای الهی سرسختی میکردند، حقایق را نمیپذیرفتند و تنها از خواستهها و عقاید نادرست خود پیروی میکردند.
در برابر این رویگردانی از حقیقت، قرآن با آیات محکم خود تلاش میکند تا دلهای آنان را به سوی هدایت بکشاند. سوره جاثیه با یادآوری عذاب خداوند، پاداش نیکوکاران و بیان قوانین تغییرناپذیر الهی در جهان، سعی در بیدار کردن وجدانهای به خواب رفته دارد.
این سوره، مردم را به ایمان آوردن به خدا دعوت میکند و عقاید کسانی را که خدا و روز قیامت را انکار میکنند، رد میکند. قرآن در این سوره با استدلالهای منطقی و گاهی با زبان هشدار و تشویق، از مردم میخواهد که این حقایق را بپذیرند.
معنی جاثیه
واژه “جاثیه” در اصل به معنی “به زانو درآمده” یا “کسی که زانو زده” است. این کلمه از ریشه “جثو” گرفته شده که مفهوم زانو زدن را میرساند. همان طور که پیشتر گفته شد، در آیه ۲۸ سوره جاثیه، این واژه برای نشان دادن حالت انسانها در روز قیامت استفاده شده است.
این آیه صحنهای از روز رستاخیز را ترسیم میکند که در آن همه آدمیان در محضر پروردگار زانو زدهاند و در انتظار رسیدگی به اعمال و پاداش و پادافره کارهای خود به سر میبرند. این تصویر، عظمت و شکوه روز قیامت و همچنین حالت تسلیم و فروتنی کامل انسانها در برابر خدا را به خوبی نشان میدهد.
آثار و برکاتی درباره سوره جاثیه
۱. محافظت در برابر فرمانروایان بدکار:
بر اساس سخن پیامبر اسلام (ص)، اگر کسی سوره جاثیه را بنویسد و با خود نگه دارد، از گزند فرمانروایان ستمگر در امان میماند. همچنین، این کار باعث میشود آن شخص در چشم دیگران باوقار، دوستداشتنی و محترم به نظر برسد. این، بخششی از سوی خداوند است.
۲. ایمنی از آسیب سخنچینان:
امام صادق (ع) فرمودهاند: اگر کسی سوره جاثیه را (به صورت نوشته) همراه خود داشته باشد، از بدیِ سخنچینان محفوظ میماند و کسی پشت سر او غیبت نمیکند. همچنین، اگر این سوره را هنگام تولد به نوزاد بیاویزند، او همیشه تحت پشتیبانی و نگهداری خداوند خواهد بود.
۳. محفوظ ماندن از آسیب جن:
در روایت دیگری از امام صادق (ع) آمده است: همراه داشتن سوره جاثیه، انسان را در حالت خواب و بیداری از هر چیز ترسناک و خطرناکی حفظ میکند. همچنین، اگر این سوره را زیر سر خود بگذارید و بخوابید، از گزند جن در امان خواهید ماند.
سوره دخان و علت نامگذاری آن
اختصاصی-آدینوشاپ













