هیچ محصولی در سبد خرید نیست.
زمان مطالعه2 دقیقه
می پسنـدم0
اندازه متن12
با زندگی حضرت رقیه (س) بیشتر آشنا شویم
در این مطلب میخواهیم شما را با زندگی کوتاه، اما پر فراز و نشیب حضرت رقیه (س) آشنا کنیم. ایشان دختر کوچک امام حسین (ع) هستند که در واقعه جانسوز کربلا، نقش مهمی داشتند.
زندگی این بانوی کوچک، سرشار از مهر و وفاداری به خدا و اهل بیت (ع) است. ایشان در سختترین شرایط در کنار پدر و خانواده خود بودند و رنجهای بسیاری را تحمل کردند.
آشنایی با زندگی ایشان، درسهای بزرگی درباره عشق، فداکاری و صبر به ما میدهد.
زندگی خاندان پیامبر اسلام (ص) همیشه برای مردم الهامبخش و پندآموز بوده است. در میان چهرههای بزرگ این خاندان، حضرت رقیه (س) جایگاه ویژهای دارد. او اگرچه در سنین کودکی به سر میبرد، اما از جایگاه بلند و تأثیرگذاری در تاریخ اسلام برخوردار است. این بانوی کوچک در رویداد تلخ کربلا، در کنار پدر بزرگوارش امام حسین (ع) حاضر بود و در رساندن پیام قیام عاشورا به نسلهای بعد نقش مهمی ایفا کرد. نوشته حاضر با این هدف فراهم آمده است تا زندگی حضرت رقیه (س) را معرفی کند و جنبههای گوناگون شخصیتی، تاریخی و معنوی ایشان را بررسی نماید.
حضرت رقیه (س) فرزند امام حسین (ع) و از نوادگان رسول خدا (ص) است. او در خاندانی پا به دنیا گذاشت که کانون دانش، پرهیزگاری و فداکاری بود. درباره سن دقیق ایشان در منابع تاریخی اتفاق نظر وجود ندارد، اما مشهور است که در روز عاشورا و هنگام شهادت پدر بزرگوارش، حدود سه یا چهار سال داشت.
در مورد نام مادر حضرت رقیه (س) نیز نقلهای مختلفی وجود دارد. برخی از تاریخنویسان مانند اربلی در کتاب کشفالغمه و شیخ مفید در الارشاد، مادر ایشان را ام اسحاق میدانند که پیش از این همسر امام حسن مجتبی (ع) بود. در مقابل، برخی دیگر مانند حائری در معالی السبطین، مادر رقیه را شهربانو معرفی کرده و او را خواهر تنی امام سجاد (ع) میدانند. اما با توجه به اسناد معتبر تاریخی، نظر اول استوارتر به نظر میرسد. (منبع: ویکی پدیا)
زندگی حضرت رقیه (س) اگرچه کوتاه بود، اما پر از رویدادهای تلخ و شیرین و درسهای بزرگ برای زندگی است. داستان او به ما صبر، ایمان و استواری در سختترین شرایط را میآموزد. در ادامه، نگاهی کوتاه به بخشهای مهم این زندگی پرمعنا خواهیم داشت.
حضرت رقیه (س) در شهر مدینه چشم به جهان گشود. پدر بزرگوار ایشان، امام حسین (ع)، که سومین پیشوای شیعیان و فرزند حضرت فاطمه زهرا (س) و امام علی (ع) است، خانوادهای را رهبری میکرد که سرشار از دانش، ایمان، بزرگواری و مهر بود. اصل و نسب این بانوی بزرگوار، به پیامبر اسلام (ص) میرسد.
یکی از تلخترین قسمتهای زندگی حضرت رقیه (س)، همراهی او در رویداد کربلاست. او در سن کم، در کنار پدر، مادر و دیگر همراهان کاروان امام حسین (ع) به سوی کوفه و کربلا رفت. این سفر نهتنها از نظر جسمی برایش سخت بود، بلکه شاهد رویدادهای ناگواری مانند کمآبی، گرفتاری در محاصره، از دست دادن نزدیکان و به اسارت رفتن نیز بود.
با وجود اینکه سن حضرت رقیه (س) بسیار کم بود، حضور او در کربلا و رنجهایی که در آن واقعه متحمل شد، نقش بسیار مهمی در نشان دادن مظلومیت خاندان پیامبر (ص) داشت. او بارها شاهد صحنههای دردناکی مانند خداحافظی پدرش، نبردها و شهادت نزدیکانش بود. گریهها و نالههای این کودک کوچک، قلب هر کسی را به درد میآورد و نشانهای آشکار از ستمی بود که بر خانواده پیامبر رفته است.
پس از شهادت امام حسین (ع)، حضرت رقیه (س) به همراه دیگر بانوان و کودکان خاندان پیامبر، به دست لشکر یزید اسیر شدند و به شهر شام برده شدند. در آنجا، در میان ویرانهها، زندگی در اسارت بسیار دشوار بود. دوری از پدر، گرسنگی، تشنگی و رنجهای روحی، برای این کودک خردسال بسیار سخت و طاقتفرسا بود. روایت شده که او شبی در فراق پدرش به خواب رفت و در خواب، پدر را دید. از خواب بیدار شد و با صدای بلند گریست و گفت: «پدرم را میخواهم!» سپس سر مبارک امام حسین (ع) را نزد او آوردند. پس از این دیدار اندوهبار، حضرت رقیه (س) دیگر چشمانش را باز نکرد و جان پاکش به پدر بزرگوارش پیوست.
آرامگاه حضرت رقیه (س) در شهر دمشق، پایتخت کشور سوریه واقع شده است. این مکان مقدس، امروزه یکی از مهمترین مکانهای زیارتی برای شیعیان در سراسر جهان به شمار میرود. هر ساله، هزاران نفر از نقاط مختلف دنیا برای ادای احترام و درخواست یاری به این مکان میآیند. ساختمان آرامگاه، با گنبد و ضریح زیبایش، نشاندهنده مقام والای این دختر کوچک و شهید است.
حضرت رقیه (س) هم از نظر خانوادگی و هم از نظر معنوی، جایگاه ویژهای دارند. ایشان با وجود سن کم، در برابر سختیهای کربلا صبر و ایمان بزرگی از خود نشان دادند. این موضوع نشان میدهد که روحی بزرگ و آسمانی داشتند. دعاهای ایشان، گریهها و صحبتهایی که در خرابهی شام داشتند، برای همهی مردم بهویژه بچهها و نوجوانان، درسهای زیبا و الهامبخشی است.
در میان بانوان خاندان پیامبر، حضرت رقیه (س) از جمله کسانی هستند که رنج و مظلومیتشان به شکلی آشکارتر دیده میشود. اسیر شدن، دوری از پدر و خانواده، دیدن پیکر بیجان پدر بزرگوارش و در نهایت، جان دادن در شهر غریب، همه و همه از عمق اندوه و مظلومیت این کودک بیپناه حکایت دارد. با این که جایگاه ایشان بسیار بلند است، متأسفانه کمتر به زندگی و مقام والای ایشان توجه شده است. به همین دلیل، شناساندن و بزرگداشت حضرت رقیه (س) در باورهای شیعی کاری بسیار لازم و ارزشمند است.
آشنایی با چهرههای بزرگی مانند حضرت رقیه (س) میتواند برای بچهها و نوجوانان یک الگوی خوب تربیتی و اخلاقی باشد. ایشان با وجود سن کم، نمونهی کامل صبر و وفاداری به خاندان پیامبر بودند. معرفی سرگذشت این کودک شهید، هم باعث میشود احساس نزدیکی و محبت بیشتری به اهلبیت (ع) پیدا کنیم و هم به نسل جوان کمک میکند تا بیشتر با تاریخ و معارف دینی آشنا شود.
در ایام محرم و صفر، به ویژه در شبهایی مانند شب سوم یا پنجم محرم، نام حضرت رقیه (س) با ناله و اشک یاد میشود. مرثیهها، روضهها و نوحههایی که در سوگ ایشان خوانده میشود، از جانسوزترین بخشهای مراسم عزاداری شیعیان است. این موضوع، عشق و دلبستگی عمیق پیروان اهلبیت را به این دختر کوچک و بیپناه نشان میدهد و جایگاه ویژهای را که در فرهنگ سوگواری شیعه دارد، آشکار میسازد.
حضرت رقیه (س) با وجود سن کم، از مقام و ارزش والایی در تاریخ اسلام برخوردار است. زندگی کوتاه اما پرمعنای او، سرشار از درسهای بزرگ ایمان، شکیبایی و وفاداری است. رنج و ستمی که در کربلا و شام متحمل شد، او را به نماد مظلومیت خاندان پیامبر تبدیل کرد. امروز، زنده نگهداشتن یاد و نام حضرت رقیه (س) تنها یک احترام به یکی از چهرههای مهم دینی نیست، بلکه راهی برای آموزش نسل جوان با درسهای عاشورا و معارف دینی به شمار میرود.
