معنی ضرب المثل ” انگشت به دهان ماندن “

همی دربارهی معنی و کاربرد ضرب‌المثل “انگشت به دهان ماندن” 📝

این ضرب‌المثل زمانی به کار می‌رود که کسی از دیدن یک رویداد یا شنیدن یک خبر، آن‌قدر غافلگیر و شوک‌زده می‌شود که نمی‌تواند واکنشی نشان دهد. در این حالت، فرد از شدت تعجب یا حیرت، انگار فراموش می‌کند چگونه از دهان و اعضای بدنش استفاده کند و مثل کسی می‌شود که از شدت شگفتی، انگشتش را گاز گرفته و در همان حالت بی‌حرکت مانده است. به بیان ساده، این اصطلاح نشان‌دهنده “حیرت و شگفتی بسیار زیاد” است.

**مثال‌هایی برای درک بهتر:**

* وقتی علی پس از ماه‌ها، دوست قدیمی خود را در یک سفر دورافتاده دید، چنان شوکه شد که **انگشت به دهان ماند** و نتوانست حتی کلمه‌ای حرف بزند.
* معلم ما یک مسئله ریاضی بسیار پیچیده را آن‌قدر ساده و روان حل کرد که همه دانش‌آموزان کلاس **انگشت به دهان ماندند**.
* وقتی قیمت جهش یافته یک کالای ساده را روی تابلو دید، **انگشت به دهان ماند** و باورش نمی‌شد.

در این نوشته، به بررسی مفهوم یکی از ضرب‌المثل‌های کهن و پرمعنی ایرانی می‌پردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.

ضرب المثل انگشت به دهان ماندن کنایه از چیست؟

1- این ضرب‌المثل نشان‌دهنده تعجب و شگفتی بسیار زیاد است؛ طوری که فرد از شدت حیرت، دستش را روی دهانش می‌گذارد و برای لحظاتی بی‌حرکت می‌ماند!

2- همانطور که اشاره شد، این اصطلاح بیانگر حیرت شدید است. حتی اگر فرد واقعاً انگشتش را روی دهانش نگذاشته باشد، باز هم از این ضرب‌المثل استفاده می‌شود. برای نمونه، فرض کنید کسی دوست قدیمی مدرسه‌اش را می‌بیند که اکنون سوار ماشینی بسیار گران‌قیمت شده، در حالی که همین دوست تا چند سال پیش وضع مالی خوبی نداشت.
در چنین موقعیتی، فرد به شدت متعجب می‌شود. اگر اطرافیان حالت حیرت او را ببینند، برای توصیفش به دیگران می‌گویند: وقتی فلانی ماشین میلیاردی دوستش را دید، انگشت به دهان ماند و شوکه شد! هر کس دیگری هم جای او بود، همین واکنش را داشت.

3- این حالت در واقع بخشی از “زبان بدن” محسوب می‌شود. زبان بدن افراد در موقعیت‌های مشابه، اغلب شبیه به هم است. مثلاً وقتی کسی می‌ترسد، بدنش می‌لرزد؛ وقتی استرس دارد، صدایش می‌لرزد یا پاهایش را تکان می‌دهد؛ و وقتی تعجب می‌کند، چشمانش گرد شده و دهانش باز می‌ماند.

4- مثال دیگر: می‌خواهم برای کنکور ارشد آنقدر خوب درس بخوانم که در بهترین دانشگاه کشور قبول شوم و باعث شوم دوستان و فامیلم از تعجب، انگشت به دهان بمانند!