دیگر شرکتهای بزرگ فناوری تنها مالک مدلهای هوش مصنوعی زبان نیستند. با معرفی مدل لاما (LLaMA) توسط متا، شرکتی که فیسبوک و اینستاگرام را در اختیار دارد، دوره تازهای در رقابت مدلهای هوش مصنوعی شروع شد. این تحول به ویژه بر روی مفهوم «متنباز» تمرکز دارد. لاما فقط یک مدل قدرتمند برای درک و تولید زبان نیست، بلکه نقش مهمی در هدایت توسعه هوش مصنوعی به سمتی شفافتر و در دسترستر برای همگان ایفا میکند.
**آنچه در ادامه میخوانید:**
* مدل لاما چیست؟
* نسل سوم لاما (Llama 3): یک پیشرفت بزرگ
* تفاوتهای لاما ۳ با لاما ۲
* مقایسه لاما با هوش مصنوعی جیمینی و چتجیپیتی
* روش استفاده از هوش مصنوعی لاما (متا اِیآی)
* روش استفاده از هوش مصنوعی لاما
* دریافت اپلیکیشن هوش مصنوعی لاما برای اندروید
* آینده هوش مصنوعی لاما: حرکت مدلهای متنباز به سوی پیشروی در جهان
هوش مصنوعی لاما چیست؟
لاما (LLaMA) نام یک مدل هوش مصنوعی است که توسط شرکت متا ساخته شده است. این نام، مخفف عبارت “مدل زبان بزرگ هوش مصنوعی متا” است. مدلهای لاما برخلاف بسیاری از رقبای مشابه که فقط در دسترس شرکتهای خاصی هستند، به صورت متنباز ارائه شدهاند. هدف از ساخت لاما، ایجاد بزرگترین و پراستفادهترین مدل متنباز در سراسر جهان بوده است.
**لاما چه کارهایی میتواند انجام دهد؟**
این مدلها با استفاده از حجم بسیار زیادی از متن و کد آموزش دیدهاند تا کارهای مختلفی انجام دهند، از جمله:
* **ساختن محتوای جدید:** مثل نوشتن مقاله، داستان یا متنهای تبلیغاتی.
* **پاسخ دادن به سوالات:** میتواند سوالات پیچیده را بفهمد و پاسخهای درست و مفیدی بدهد.
* **فکر کردن و حل کردن مسئله:** توانایی استدلال درباره چیزهای انتزاعی و حل مسائل ریاضی و برنامهنویسی را دارد.
* **کدنویسی:** میتواند کدهای کامپیوتری را تولید کند، اشکالات آن را پیدا کرده و یا قسمتهای ناتمام کد را کامل کند.
**مهمترین ویژگی لاما: متنباز بودن**
مهمترین ویژگی لاما، به ویژه در نسخههای اول و دوم، متنباز بودن آن است. این یعنی متا این مدلها را در اختیار پژوهشگران، برنامهنویسان و کسبوکارها قرار داده است. آنها میتوانند لاما را دانلود کنند، روی کامپیوترهای خودشان اجرا کنند و حتی آن را برای نیازهای خاص خودشان تغییر دهند یا بهتر کنند. این کار باعث میشود فناوری هوش مصنوعی با سرعت بیشتری توسط همه پیشرفت کند. مارک زاکربرگ، مدیر متا، این موفقیت را به موفقیت سیستم عامل متنباز لینوکس تشبیه کرده است.

هوش مصنوعی Llama 3: یک جهش بزرگ
لاما ۳، جدیدترین مدل هوش مصنوعی شرکت متا، بهطور ویژه طراحی شده تا با پیشرفتهترین سیستمهای جهان مثل GPT-4 و Gemini رقابت کند. متا برای آموزش این مدل، از حجم عظیمی از اطلاعات استفاده کرده که بیش از ۷ برابر دادههای آموزشی لاما ۲ است و شامل چهار برابر محتوای بیشتر از کدهای برنامهنویسی میشود.
ویژگیهای کلیدی لاما ۳:
– **اندازه مدل**: این مدل در دو نسخه ۸ میلیاردی و ۷۰ میلیاردی عرضه شد، اما متا بعداً نسخههای بزرگتر و قدرتمندتری مثل مدل ۴۰۵ میلیارد پارامتری (مانند لاما ۳.۱ ۴۰۵بی) را نیز ارائه کرد. این مدل غولپیکر با استفاده از هزاران پردازنده گرافیکی پیشرفته انویدیا آموزش دیده است.
– **پیشرفت در استدلال و برنامهنویسی**: لاما ۳ نسبت به نسلهای قبلی، پیشرفت چشمگیری در زمینه استدلال منطقی، حل مسائل ریاضی و تولید کدهای باکیفیتتر داشته است.
– **کاهش پاسخهای غیرضروری**: این مدل کمتر از قبل از جواب دادن به سوالات معقول و مجاز طفره میرود و در نتیجه تعامل بهتری با کاربران ایجاد میکند.
– **پشتیبانی از زبانهای مختلف**: لاما ۳ از زبانهای گوناگون بهتر از گذشته پشتیبانی میکند و برای کاربران در سراسر جهان، از جمله فارسیزبانان، گزینه مناسبتری به شمار میآید.
Llama 3 چه تفاوتی با هوش مصنوعی Llama 2 دارد؟
پیشرفت از نگارش دوم به سوم مدل Llama، تنها یک بهروزرسانی کوچک نبود. این تغییر، یک تحول اساسی و همهجانبه به شمار میرود که باعث ایجاد دستاوردهای چشمگیر زیر شد:
| ویژگی مقایسه | هوش مصنوعی Llama 2 | هوش مصنوعی Llama 3 |
| دادههای آموزشی | 2 تریلیون توکن | بیش از 15 تریلیون توکن (7 برابر بزرگتر) |
| معماری | ترانسفورمر استاندارد | معماری ترانسفورمر بهروزرسانیشده (مانند GQA) |
| پنجره متنی (Context Window) | 4096 توکن | 8192 توکن (توانایی پردازش متنهای طولانیتر) |
| کیفیت خروجی (امتناع کاذب) | نسبتاً محافظهکارتر و دارای امتناع کاذب بیشتر | بهبود چشمگیر، امتناع کمتر و ارائه پاسخهای متنوعتر |
| عملکرد کدنویسی | خوب | بسیار بهتر، با حجم زیادی از دادههای کد آموزشی |
| هدفگذاری | مدل متنباز قدرتمند | هدفگذاری برای رقابت با بهترین مدلهای انحصاری |
به زبان ساده، مدل Llama 3 فقط به این دلیل قدرتمندتر نشده که پیچیدهتر است. دلیل اصلی این است که این مدل با حجم عظیمی از اطلاعاتِ دقیق و باکیفیت آموزش دیده است. در نتیجه، اکنون هوشمندی بیشتری دارد، بهتر استدلال میکند و ایدههای خلاقانهتری ارائه میدهد.
مقایسه لاما با هوش مصنوعی Gemini و ChatGPT
رقابت بین مدلهای هوش مصنوعی مانند لاما (متا)، جمینی و چتجیپیتی (اوپنایآی)، باعث شده نوآوری در این حوزه به اوج خود برسد. هر یک از این سامانهها، ویژگیها و نگرش متفاوتی ارائه میدهند:
| ویژگی مقایسه | هوش مصنوعی Llama 3 (متا) | هوش مصنوعی Gemini (گوگل) | هوش مصنوعی GPT-4/4o (OpenAI) |
| فلسفه انتشار | متنباز (Open-Source) | عمدتاً خصوصی (Proprietary) | خصوصی (Proprietary) |
| تمرکز اصلی | تعادل بین قدرت و دسترسی آزاد، بهینهسازی برای توسعهدهندگان | چندوجهی (Multimodality)، ادغام عمیق با اکوسیستم گوگل (اندروید، جیمیل) | بالاترین عملکرد در وظایف زبانی و خلاقیت، پرچمدار صنعت |
| نوع دادههای ورودی | اساساً متن (نسخههای جدید چندوجهی در حال توسعه) | ذاتی چندوجهی (پردازش همزمان متن، تصویر، صدا و ویدئو) | اساساً متن، با قابلیت پردازش تصاویر و صدا در نسخههای اخیر |
| معیار رقابت | عملکرد برابر یا بهتر از GPT-4 و Gemini در بنچمارکهای متنی | برتری در بنچمارکهای چندوجهی و استدلال پیچیده | برتری در درک دقیق و ظرافتهای زبان طبیعی و تولید محتوای طولانی |
| هزینه اجرا | بسیار مقرونبهصرفه و رایگان برای استفاده محلی (به دلیل متنباز بودن) | مبتنی بر API و اشتراک (پرداخت برای استفاده) | مبتنی بر API و اشتراک (گرانترین در بازار) |
مقایسه نهایی:
اگرچه مدلهای GPT-4 و Gemini همچنان در حوزه مدلهای کاملاً خصوصی و سرویسهای ابری پیشتاز هستند، اما Llama 3 با ارائه مدلهای 70 و 405 میلیارد پارامتری، در بسیاری از آزمونهای استاندارد نه تنها به عملکرد رقبا رسیده، بلکه در برخی موارد از GPT-4 و Claude نیز بهتر عمل کرده است. نکته مهم درباره لاما این است که این قابلیتهای قدرتمند را به صورت رایگان و آزاد در اختیار میلیونها برنامهنویس قرار میدهد و به این ترتیب، سرعت پیشرفت فناوری را در سراسر جهان افزایش میدهد.

استفاده از هوش مصنوعی Llama (Meta AI)
لاما یک مدل زبانی است که شرکت متا از آن برای تقویت دستیار هوشمند خود به نام “متا اِیآی” استفاده میکند.
راههای مختلفی برای استفاده از لاما وجود دارد:
**دستیار متا اِیآی:**
راحتترین روش برای استفاده از قابلیتهای لاما ۳، کار با چتبات متا اِیآی است. این دستیار در اپلیکیشنهای متا مثل واتساپ، اینستاگرام، فیسبوک و همچنین عینکهای رِیبَن هوشمند قرار داده شده. شما میتوانید در قسمت جستجوی این برنامهها سوال خود را تایپ کنید یا در گفتوگوهای گروهی از متا اِیآی کمک بگیرید.
**پلتفرمهای مخصوص توسعهدهندگان:**
برنامهنویسان و شرکتها میتوانند مدلهای لاما را از طریق سایتهایی مثل Hugging Face دریافت کنند و با کمک ابزارهایی مانند Ollama آنها را روی سرورهای داخلی یا لپتاپهای پرقدرت خود اجرا کنند.
**خدمات ابری:**
مدلهای لاما توسط شرکتهای ارائهدهنده خدمات ابری مانند آمازون AWS و مایکروسافت Azure نیز پشتیبانی میشوند. این امکان به شرکتها اجازه میدهد بدون دردسر نگهداری از سختافزار، از توانایی لاما در سطح گسترده بهره ببرند.
استفاده از هوش مصنوعی luma
شرکت Luma AI یک کسبوکار پیشرو در زمینه هوش مصنوعی و تصاویر کامپیوتری است که تمرکز اصلی آن روی تولید محتوای بصری سهبعدی میباشد. این شرکت با مدل متنی Llama که متعلق به متاست، کاملاً تفاوت دارد. در واقع، Luma به جای پردازش متن، تخصص خود را بر تبدیل نوشته به ویدیو و نیز ساخت مدلهای سهبعدی طبیعی از اشیاء و محیطهای واقعی گذاشته است.
با کمک ابزارهایی مثل Dream Machine، کاربران به راحتی میتوانند یک توضیح متنی ساده را وارد کنند و در نتیجه، ویدیوهای کوتاه و باکیفیتی تولید کنند. همچنین، با استفاده از تلفن همراه خود میتوانند صحنههای پیچیده را به مدلهای سهبعدی تبدیل کنند که در بازیهای رایانهای یا محیط واقعیت مجازی قابل استفاده هستند. به این ترتیب، Luma AI تنها یک ابزار تولید محتوا نیست، بلکه وسیلهای برای آفرینش و ضبط دنیاهای سهبعدی هوشمند به شمار میرود.
دانلود هوش مصنوعی لاما اندروید
لازم است بدانید که مدل لاما (LLaMA) در واقع یک موتور پردازش زبان است، نه یک برنامه آماده برای استفاده. به همین دلیل، شما نمیتوانید خود “لاما” را به صورت مستقیم دانلود کنید. در عوض، باید از نرمافزارها یا اپلیکیشنهایی استفاده کنید که از این مدل در ساختار خود بهره میبرند:
**برنامههای رسمی متا:** بهترین و مطمئنترین روش، استفاده از اپلیکیشنهای رسمی شرکت متا (مانند واتساپ، فیسبوک و اینستاگرام) است. یک دستیار هوش مصنوعی به نام Meta AI درون این برنامهها قرار داده شده که کاربران موبایل میتوانند به راحتی از آن استفاده کنند.
**برنامههای جانبی:**
در فروشگاههای اپلیکیشن مثل Google Play، برنامههای گفتگویی مستقل و جداگانهای (مانند Llama Chat یا Llama 3.1 Chat) وجود دارند. این برنامهها را توسعهدهندگان دیگر ساختهاند و با اتصال به قابلیتهای مدل لاما، این امکان را به کاربران اندروید میدهند که مستقیماً با آن گفتگو کنند. معمولاً مدل کاری این برنامهها “فریمیوم” است؛ یعنی یک قسمت ابتدایی رایگان دارد، اما برای استفاده از تمام امکانات و بدون محدودیت، باید هزینه آن را پرداخت کنید.

آینده هوش مصنوعی لاما: مدلهای متنباز به سوی سلطه جهانی
آینده هوش مصنوعی لاما بسیار درخشان و بلندپروازانه است و بر اساس دو هدف اصلی پیش میرود:
**تبدیل شدن به پراستفادهترین دستیار هوش مصنوعی در جهان:**
به گفته مارک زاکربرگ، دستیار هوش مصنوعی متا که بر مبنای لاما ساخته شده، تا چند سال آینده به محبوبترین ربات گفتگو در دنیا تبدیل خواهد شد و از ChatGPT سبقت خواهد گرفت. این پیشبینی به این دلیل قابل تحقق است که Meta AI به طور عمیق و طبیعی در پلتفرمهای بزرگی مانند فیسبوک، واتساپ و اینستاگرام که میلیاردها کاربر دارند، قرار گرفته است.
**پیشتازی در دنیای متنباز:**
متا با انتخاب روش متنباز، فضایی از نوآوری ایجاد کرده که در آن هزاران برنامهنویس میتوانند به سرعت مدلها را بهبود بخشند، امنیت آنها را بالا ببرند و امکانات جدیدی اضافه کنند. این تلاش جمعی باعث میشود لاما به مدلی با کیفیت بهتر و هزینه کمتر برای شرکتها تبدیل شود.
**چندوجهی بودن (Multimodality):**
نسخههای آینده لاما (مانند Llama 4 و …) قابلیت چندوجهی پیدا خواهند کرد. یعنی این مدلها علاوه بر متن، توانایی درک و تولید تصویر، صدا و ویدئو را نیز به طور کامل خواهند داشت و از این نظر همرده مدلهای پیشرفتهای مانند Gemini Ultra و GPT-4o عمل خواهند کرد.
هوش مصنوعی لاما یک تحول واقعی در دنیای فناوری است؛ زیرا قدرت مدلهای زبانی بزرگ را از انحصار شرکتهای خاص خارج کرده و آن را به ابزاری برای نوآوری همگانی تبدیل کرده است. این مدل در آینده، نیروی محرکه هزاران استارتاپ و پروژه تحقیقاتی خواهد بود.











