هیچ محصولی در سبد خرید نیست.
زمان مطالعه1 دقیقه
می پسنـدم0
اندازه متن12
گلدوزی روی پارچه مخمل، یکی از ظریفترین و در عین حال دشوارترین روشهای دوختدوزی محسوب میشود. مخمل به دلیل بافت نرم و پرزهای لطیفش، احتیاج به دقت و مهارت بالایی دارد. در این مطلب، شما قدم به قدم یاد میگیرید که چطور میتوانید گلدوزی را به بهترین شکل روی مخمل انجام دهید تا در پایان، یک کار تمیز و هنرمندانه داشته باشید.
گلدوزی روی پارچه مخمل، با دوختن روی پارچههای ساده خیلی فرق دارد. مهمترین مشکلی که در این کار وجود دارد، حساسیت بسیار بالای مخمل است. پرزهای نرم این پارچه به آسانی صدمه میبینند و رد سوزن روی آن میماند. همچنین، به خاطر خاصیت کشسانی و لیز بودن مخمل، محکم نگه داشتن آن در هنگام گلدوزی سخت است.
یکی دیگر از مشکلات، نیاز به دقت زیاد برای یکدست ماندن نمای پارچه است. اگر در فشار دادن سوزن یا کشیدن نخ کوچکترین بیدقتی شود، پرزها به هم میریزند و ظاهر پارچه خراب میشود. همچنین، روش چسباندن نقشه گلدوزی روی مخمل هم ویژه است که بعداً درباره آن صحبت خواهیم کرد.
مخمل به خاطر پرزهای ریزی که روی سطحش دارد، حس و ظاهری خاص و برجسته به خود میگیرد. این پرزهای کوتاه که از نخهای ظریف درست شدهاند، به صورت خوابیده در جهات مختلف قرار میگیرند و همین موضوع، باعث درخشش و زیبایی چشمگیر مخمل میشود. هنگام گلدوزی، ممکن است این پرزها زیر سوزن فشرده شوند یا جهتشان عوض شود.
علاوه بر این، مخمل به دلیل بافت فشردهای که دارد، برای دوخت نیاز به سوزن مخصوص و فشار متفاوتی دارد. گلدوزی روی این جنس پارچه باید با حوصله و دقت بیشتری انجام شود، چون برخلاف پارچههای ساده، اگر در حین کار اشتباهی رخ دهد، به آسانی نمیتوان آن را پاک کرد و معمولاً جای سوراخ سوزن روی مخمل باقی میماند.
مخمل در گونههای گوناگونی ساخته میشود که هر نوع برای کاری خاص مناسب است. از معروفترین انواع آن میتوان به مخمل پنبهای (کتان)، مخمل ابریشمی، مخمل کراش، مخمل کشی و مخمل مصنوعی اشاره کرد. مخمل پنبهای برای دوختدوزیهای سنتی و کارهای دستی ایدهآل است، اما مخمل ابریشمی برای کارهای ظریف و لوکس گزینه مناسبتری به شمار میرود.
مهمترین ویژگی مخمل، پرزهای ریز و فشرده آن است که به پارچه جلوهای براق و مجلسی میدهد. همچنین مخمل از نظر ضخامت بسیار متنوع است و از نمونههای سبک و نازک تا انواع ضخیم و سنگین را در بر میگیرد. هنگام انتخاب مخمل برای گلدوزی، باید به فشردگی و بلندی پرزها دقت کرد؛ زیرا هرچه پرزها بلندتر باشند، دوختن روی آن دشوارتر خواهد بود.
برای دوخت و دوز روی پارچه مخمل، انتخاب درست نخ و سوزن خیلی مهم است. نخهای ابریشمی، پشمی و نخهای مرسریزه مثل DMC برای کار روی مخمل بسیار مناسب هستند. این نوع نخها علاوه بر اینکه محکم هستند، زیبایی خاصی به کار میدهند که با ظرافت مخمل هماهنگ است. همچنین نخهای فلزی یا متالیک برای ایجاد جلوه درخشان و کنتراست روی مخملهای رنگ تیره بسیار زیبا و کاربردی میباشند.
در مورد سوزن، بهتر است از سوزنهای نوک تیز و نازک (مثلاً شماره ۹ یا ۱۰) استفاده کنید تا پرزهای مخمل آسیب نبینند. سوزنهای گلدوزی که سوراخ بزرگتری دارند برای نخهای کلفتتر مناسب هستند و سوزنهای مخصوص منجوقدوزی و پولکدوزی هم برای تزیین مخمل گزینه خوبی محسوب میشوند. فراموش نکنید که سوزنهای کُند یا ضخیم ممکن است به پارچه مخمل آسیب بزنند.
دوختن تزیینات روی پارچه مخمل، کاری است که به دقت و حوصله زیادی نیاز دارد. مخمل برخلاف پارچههای ساده، به خاطر پرزهای نرم و بافت لطیفش، روش مخصوصی برای گلدوزی دارد. برای اینکه کارتان در پایان، تمیز و زیبا شود و به پرزهای مخمل آسیبی نرسد، باید مرحله به مرحله و با آرامش پیش بروید. در ادامه، مراحل اصلی این کار را به زبان ساده توضیح میدهیم.
۱. آماده کردن پارچه مخمل
اول از همه، پارچه مخمل را با اسپری آب، کمی نمدار کنید (نه خیس) و بگذارید رطوبت جذب شود. این کار باعث میشود پرزهای مخمل مرتب بایستند. سپس پارچه را روی یک سطح صاف پهن کنید و با برس مخصوص مخمل، همه پرزها را به یک سمت شانه بزنید تا سطحی صاف و یکدست به دست آید.
۲. انتقال نقشه گلدوزی
برای کشیدن طرح روی مخمل، بهتر است از کاغذ کاربن مخصوص پارچه استفاده کنید. کاغذ کاربن را بین طرح و پارچه بگذارید و با مداد یا خودکار بدون رنگ، به آرامی روی خطوط طرح فشار بیاورید تا نقشه منتقل شود. اگر مخمل شما رنگ تیره دارد، میتوانید از کاربنهای روشن مثل سفید یا زرد کمک بگیرید.
۳. بستن پارچه روی کارگاه گلدوزی
پارچه مخمل را داخل یک کارگاه گلدوزی با اندازه مناسب قرار دهید. برای اینکه گیرههای کارگاه به پرزهای مخمل آسیب نزنند، یک تکه پارچه نازک نخی زیر آنها بگذارید. پارچه باید در حد متوسط کشیده شود — نه زیاد سفت و نه زیاد شل.
۴. شروع دوخت و گلدوزی
با دقت و آرام شروع به دوختن کنید. سوزن را همیشه راست و مستقیم داخل پارچه کنید و بیرون بیاورید تا پرزها کمتر کشیده شوند. فشار دستتان را یکنواخت نگه دارید و نخ را بیش از حد نکشید. اگر طرح شما جزئیات زیادی دارد، بهتر است از وسط کار به سمت کنارهها بروید.
۵. اتو کردن پایان کار
برای اتو زدن مخمل گلدوزی شده، از یک حوله ضخیم استفاده کنید. پارچه را به پشت روی حوله قرار دهید تا پرزها له نشوند. اتو را با حرارت کم و بدون بخار، فقط پشت پارچه بکشید و هرگز روی قسمتهای دوختهشده، اتو نکشید.
برای انجام گلدوزی زیبا و باکیفیت روی پارچه مخمل، باید چند نکته مهم را رعایت کنید. با انجام این کارها، نتیجه نهایی بسیار تمیز و درخشان خواهد شد:
– پیش از شروع کار اصلی، حتماً روی یک تکه کوچک از همان مخمل تمرین کنید.
– برای محافظت از پارچه، از یک لایه محافظ مخصوص گلدوزی در زیر مخمل استفاده کنید.
– موقع دوختن، سوزن را کاملاً صاف و عمودی وارد پارچه کنید و بیرون بکشید تا به سطح مخمل آسیب نرسد.
– نخ را زیاد نکشید، چون این کار باعث چروک شدن مخمل میشود.
– برای اینکه گرهها مشخص نباشند، آنها را در پشت کار و بین لایههای پارچه قایم کنید.
برای اینکه گلدوزی روی مخمل شما زیباتر و باکیفیتتر شود، باید به نکات ریز و ظریف دقت کنید. اگر از روشهای مختلف گلدوزی مثل سایهدوزی و برجستهدوزی با هم استفاده کنید، کارتان عمق و جلوه بیشتری پیدا میکند. همینطور اگر نخهای براق و مات را با هم ترکیب کنید، بافت و نمای زیبایی به دست میآورید. برای اطلاعات بیشتر در این زمینه، مطالعه مقاله “انتخاب رنگ در گلدوزی” میتواند مفید باشد.
برای مراقبت از مخمل گلدوزی شده، بهتر است هرگز آن را نشویید و فقط از خشکشویی استفاده کنید. وقتی میخواهید آن را نگهداری کنید، پارچه را لوله کنید و تا نزنید تا روی پرزهای آن خط نیفتد. برای تمیز کردن گرد و غبار روی آن هم فقط از برس مخصوص مخمل کمک بگیرید و از ساییدن پارچه خودداری کنید.
گلدوزی روی پارچه مخمل ممکن است سخت به نظر برسد، اما اگر اصول و نکاتی که در این مقاله از آدینوشاپ گفته شد را رعایت کنید، میتوانید نتیجهای زیبا و حرفهای بگیرید. برای موفقیت در گلدوزی روی این پارچه، باید در همه مراحل کار صبر و دقت داشته باشید. فراموش نکنید که هر جنس مخمل ویژگیهای خودش را دارد و شاید لازم باشد از روشهای متفاوتی استفاده کنید. بنابراین بهتر است قبل از شروع کار اصلی، روشهای مختلف را روی یک تکه از همان پارچه امتحان کنید.
امیدواریم این راهنما باعث شود بتوانید با مهارت و اطمینان بیشتری روی مخمل گلدوزی کنید و از ترکیب زیبای گلدوزی ظریف و پارچه مخمل لذت ببرید.
