در مورد مفهوم ضرب المثل “وقت گل نی”
این ضربالمثل زیبای فارسی به زمان مناسب و فرصت طلایی اشاره دارد. همانطور که گیاه “نی” فقط در فصل بهار و در مدت زمان کوتاهی گل میدهد، بسیاری از کارها و موقعیتها نیز تنها در زمان مشخصی امکانپذیر هستند و اگر آن فرصت از دست برود، دیگر تکرار نمیشوند.
این مثل به ما یادآوری میکند که برای انجام کارهای مهم باید هوشیار باشیم و فرصتها را از دست ندهیم. وقتی شرایط مهیا است و موقعیت مناسب پیش میآید، باید سریع و به موقع اقدام کنیم، درست مانند کشاورزی که میداند فقط در روزهای خاصی از سال میتواند محصول خاصی را برداشت کند.
**معادل عربی این ضربالمثل:**
الوقت كالسيف إن لم تقطعه قطعك
(زمان مانند شمشیر است، اگر تو آن را نبری، او تو را میبرد)

در این بخش به توضیح و مفهوم این ضربالمثل ایرانی میپردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.
ضرب المثل وقت گل نی کنایه از چیست؟
۱- این اصطلاح به زمانی بسیار دور و نامشخص اشاره دارد، طوری که انگار هرگز قرار نیست اتفاق بیفتد. وقتی از این عبارت استفاده میکنیم، یعنی چیزی آنقدر بعید است که تقریباً نمیشود به آن امید داشت؛ مثلاً وقتی کسی قولی میدهد ولی بعید است به آن عمل کند.
۲- ریشه این ضربالمثل به گیاه نی برمیگردد. نی گیاهی است که خیلی کم گل میدهد و بعضی از انواع آن حتی سالهای زیادی طول میکشد تا فقط یکبار گل بدهند. به همین خاطر، گل کردن نی را نماد اتفاقی نادر و غیرمنتظره میدانند و از آن برای اشاره به کاری استفاده میکنند که احتمال انجامش بسیار کم است.
۳- گاهی هم این ضربالمثل را برای کسانی به کار میبرند که کارهایشان را مدام به تعویق میاندازند و همیشه انجام آن را به زمان نامعلومی موکول میکنند.
مثال:
ـ چه زمانی پولم را پس میدهی؟
ـ وقت گل نی!
این ضرب المثل به عربی
در زبان عربی، اصطلاحی مشابه وجود دارد که میگویند: “حتی ثلاثین من شباط”. این عبارت به صورت تحتاللفظی یعنی “تا سیام فوریه”.
این تعبیر اشاره به زمانی نامشخص و بسیار دور دارد، چون ماه فوریه در تقویم حداکثر ۲۹ روز دارد و روز سیام آن اصلاً وجود ندارد. پس وقتی کسی از “سیام فوریه” حرف میزند، منظور اتفاقی است که به احتمال بسیار زیاد هرگز رخ نخواهد داد.
ضربالمثل: وعده سر خرمن دادن 🌾
اختصاصی-آدینوشاپ













