حتماً این ضربالمثل را شنیدهاید: “بر خرمگس معرکه لعنت”. این مثل قدیمی زمانی به کار میرود که میخواهیم بگوییم کسی که خودش منشأ اصلی یک مشکل یا دردسر است، در ظاهر دارد دیگران را سرزنش میکند. انگار مشکل را به گردن بقیه میاندازد، در حالی که خودش مقصر اصلی است.
در گذشته، در نمایشهای خیابانی و معرکهگیریها، خرمگس حشرهای بود که با وزوز و حرکت خود باعث حواسپرتی و به هم خوردن تمرکز معرکهگیر میشد. در چنین مواقعی، معرکهگیر به جای اینکه بپذیرد خودش کنترل اوضاع را از دست داده، خرمگس را مقصر میدانست و روی آن لعنت میفرستاد. در واقع، این ضربالمثل اشاره به همان رفتارهای روزمرهای دارد که در آن افراد به جای قبول اشتباه خود، دنبال مقصر میگردند و تقصیرها را به دیگران نسبت میدهند.
این مثل به ما یادآوری میکند که گاهی بهتر است به جای سرزنش دیگران، در رفتار خودمان دقیق شویم و ببینیم آیا نقش ما در ایجاد این مشکل چیست. شاید خودمان، بیآنکه بدانیم، باعث بروز برخی از دردسرها شدهایم.

در این بخش، به توضیح و درک معنی این ضربالمثل ایرانی میپردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.
معنی ضرب المثل بر خرمگس معرکه لعنت چیست؟
خرمگس اشاره به افرادی دارد که مدام در کار دیگران دخالت میکنند و دربارهٔ هر موضوعی بیرابطه اظهارنظر مینمایند.
دلیل تشبیه این افراد به خرمگس:
• خرمگس با صدای آزاردهنده و پرواز سریع خود، آرامش اطرافیان را برهم میزند.
• از آنجا که معمولاً دست و پای خرمگس آلوده است، وقتی روی مواد غذایی مینشیند، باعث ایجاد حس بیزاری و ناخوشایندی میشود.
به طور کلی، حضور یک خرمگس در اطراف انسان، باعث از بین رفتن آرامش میشود. به همین دلیل، به کسی که در امور دیگران دخالت میکند، سوالات نامربوط میپرسد، میان سخن دیگران میپرد، سر و صدا به پا میکند و جو مصنوعی ایجاد مینماید، خرمگس گفته میشود!
گاهی نیز ممکن است فردی در حال گفتوگوی منطقی با دیگران باشد که ناگهان شخصی مانند خرمگس وارد جمع میشود و با بیان نامناسب و ناشایست، حرفهایی میزند که به درگیری و بحث دامن میزند! انگار که آنجا را با میدان جنگ اشتباه گرفته است. در چنین مواقعی به سرعت به او گفته میشود: بر خرمگس معرکه لعنت!
این ضربالمثل از نظر معنایی به دو ضربالمثل دیگر نزدیک است:
آتش بیار معرکه شدن
پا در کفش کسی کردن
اختصاصی-آدینوشاپ













