همه چیز دربارهٔ معنی و مفهوم ضربالمثل «دنیا محل گذر است»
این ضربالمثل یک حقیقت بزرگ و مهم را به ما یادآوری میکند. معنی آن این است که زندگی در این دنیا، مانند یک سفر کوتاه یا توقفی موقت است. ما به این دنیا نیامدهایم که برای همیشه بمانیم، بلکه اینجا تنها یک ایستگاه موقت است و مقصد نهایی ما، جهان دیگری است.
این دنیا را میتوانیم به یک مسافرخانه یا یک راهرو تشبیه کنیم. مسافر عاقل کسی نیست که در مسافرخانه بماند و آن را جایگاه همیشگی خود بداند، بلکه وسایلش را جمع میکند و برای حرکت به سوی مقصد اصلی آماده میشود. این نگاه به زندگی، به ما کمک میکند که به چیزهای مادی وابسته نشویم و برای آنها خود را به دردسر نیندازیم. وقتی بدانیم تمام ثروت، مقام و زیباییهای این دنیا گذرا هستند، آرامش بیشتری پیدا میکنیم و برای چیزهای باارزشتر و ماندگارتر تلاش خواهیم کرد.
در سخنان پیشوایان دینی نیز بر این موضوع تأکید شده است. به عنوان مثال، امیرالمؤمنین علی (علیهالسلام) میفرمایند:
**”إِنَّمَا الدُّنْيَا مَمَرٌّ وَ الْآخِرَةُ مُسْتَقَرٌّ”**
یعنی: همانا این دنیا محل گذر است و آخرت جای ماندن.
پس این ضربالمثل به ما میآموزد که هوشیار باشیم و غرق در لذتها و مشکلات زودگذر این جهان نشویم. باید از این فرصت کوتاه، بهترین استفاده را ببریم و با کارهای خوب و نیک، توشهای برای سفر بزرگ و ابدی خود آماده کنیم.

در این نوشته، با مفهوم و معنای یک ضربالمثل کهن و اصیل ایرانی آشنا خواهید شد. در ادامه با ما همراه باشید.
دنیا محل گذر است یعنی چه؟
دنیا مانند یک ایستگاه موقتی است که انسانها فقط برای مدت کوتاهی در آن مهمان هستند. هر رویداد خوب یا بدی که برایشان پیش میآید، روزی به پایان میرسد. معمولاً این ضربالمثل زمانی استفاده میشود که فردی بسیار ناراحت یا بسیار خوشحال است و تصور میکند این احساسات برای همیشه ماندگار خواهند بود، در حالی که همهچیز گذرا است و تمام میشود.
همچنین این سخن برای افرادی به کار میرود که به دیگران آزار میرسانند و فکر میکنند قدرت و مقامشان همیشگی است. آنها فراموش میکنند که دنیا تنها یک مسیر عبور است؛ یعنی گذر از این جهان به جهان دیگر، جایی که باید در برابر کارهای نادرست و حقوق مردم که پایمال کردهاند، پاسخگو باشند. در چنین مواقعی، دیگران به آنها یادآوری میکنند: دنیا جای ماندگاری نیست و تو روزی تاوان ستمهایی که کردهای را پس خواهی داد.
دنیا با تمام خوبیها و بدیهایش سپری میشود، اما اعمالی که انسان در این اقامتگاه موقت انجام میدهد، برای محاسبه در جهان آخرت باقی میماند. هیچکس نباید گمان کند که حضور او در این دنیا بیهدف بوده است! (دنیا میگذرد، اما آنچه در دنیا انجام دادهای، ماندگار است.)
حدیث دنیا محل گذر است
امام علی (علیه السلام) میفرمایند:
**الدنیا دارُ مَمَرًّ لا دارُ مَقّر والناس فیها رجلان: رجلٌ باع فیها نفسَه فاوبَقَها ورجل ابتاع نفسه فاَعْتَقَها**
یعنی: دنیا سرای گذر است، نه جای ماندن. و مردم در این دنیا دو دستهاند: کسی که جان خود را فروخت و آن را نابود کرد، و کسی که جان خود را خرید و آن را آزاد کرد. (نهج البلاغه، حکمت ۱۳۳)
همچنین پیامبر بزرگ اسلام (صلی الله علیه وآله وسلم) میفرمایند:
دنیا مزرعه آخرت است.
یعنی دنیا مانند کشتزاری است که هر چه در آن بکاریم، در آخرت برداشت میکنیم. اگر در این دنیا کارهای نادرست مانند کینه، دروغ، ستم، آزار دیگران، غیبت، تهمت و نافرمانی از خدا را انجام دهیم، آیا در آخرت نتیجه خوبی خواهیم دید؟













