معنی ضرب المثل ” از ماست که بر ماست “

این ضرب‌المثل داستان پرپیچ‌وخمی دارد و معنای عمیقی در خود جای داده است. در ادامه، به توضیح این مثل می‌پردازیم.

**معنای کلی ضرب‌المثل**

“از ماست که بر ماست” یعنی نتیجه‌ی کارهای خودمان به خودمان برمی‌گردد. اگر کار خوبی انجام دهیم، نتیجه‌ی خوب می‌بینیم و اگر کار بدی بکنیم، در نهایت خودمان آسیب می‌بینیم. این مثل به ما یادآوری می‌کند که هر عملی، عکس‌العملی دارد.

**داستان ضرب‌المثل**

در روزگاران قدیم، زن کشاورزی زندگی می‌کرد که هر روز برای شوهرش ماست درست می‌کرد. یک روز، وقتی داشت ماست را هم می‌زد، ناگهان ظرف از دستش افتاد و همه‌ی ماست‌ها روی زمین ریخت. زن با ناراحتی گفت: “این همه زحمت کشیدم، اما حالا همه چیز از بین رفت. این از ماست که بر ماست!”

یعنی این مشکلی که پیش آمده، نتیجه‌ی بی‌دقتی خودم است و حالا باید تاوانش را پس بدهم.

**کاربردهای ضرب‌المثل**

ما از این ضرب‌المثل در موقعیت‌های مختلف استفاده می‌کنیم:

* **هشدار:** وقتی می‌خواهیم به کسی بگوییم که مراقب رفتارش باشد، چون نتیجه‌ی کارهایش در آینده به خودش بازمی‌گردد.
* **تأسف:** زمانی که اتفاق بدی برای کسی می‌افتد که نتیجه‌ی مستقیم اشتباهات خودش است.
* **توضیح:** برای روشن کردن این موضوع که یک مشکل یا موفقیت، بی‌دلیل نیست و ریشه در اعمال گذشته دارد.

**نتیجه‌گیری**

در پایان، “از ماست که بر ماست” مثل یک آینه است که نتیجه‌ی کارهایمان را به خودمان نشان می‌دهد. این ضرب‌المثل به ما می‌آموزد که در قبال اعمالمان مسئول هستیم و باید مراقب باشیم که چه کاری انجام می‌دهیم، چون در نهایت، نتیجه‌ی آن به زندگی خودمان برمی‌گردد.

در این نوشته، می‌خواهیم معنی، پیشینه و مفهوم این ضرب‌المثل کهن ایرانی را بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

معنی ضرب المثل از ماست که بر ماست چیست؟

هر کس نتیجه اعمال خودش را می‌بیند. اگر کسی کار اشتباهی انجام دهد و به خاطر آن به دردسر بیفتد، فقط باید خود را سرزنش کند.

گاهی این ضرب المثل برای گروهی به کار می‌رود که به دلیل رفتار نادرستشان، در مشکلات بزرگی گرفتار شده‌اند.
همانگونه که در آیه 11 سوره رعد آمده است: «خداوند [سرنوشت] قومی را تغییر نمی‌ دهد مگر این که خودشان تغییر دهند.» سرانجام هر فرد، بستگی مستقیم به نحوه رفتار و کردار او دارد.

این ضرب المثل معمولاً وقتی استفاده می‌شود که شخصی آسیب ببیند و آن آسیب، نتیجه بی‌دقتی یا تقصیر خودش باشد. در چنین مواقعی، احساس پشیمانی و ناراحتی فرد بسیار شدیدتر است.

این ضرب المثل از نظر معنا شبیه به این ضرب‌المثل‌هاست: کرم از خود درخته، خودم کردم که لعنت بر خودم باد، خود کرده را تدبیر نیست.

شعر از ماست که برماست از ناصر خسرو

روزی یک عقاب از روی یک سنگ بلند شد و به آسمان رفت
و در جستجوی شکار، پر و بالش را آراست
به پرواز مستقیم و قدرتمندش نگاه کرد و با خود گفت
امروز تمام آسمان زمین زیر پرهای من است
وقتی به最高 نقطه پرواز کنم، با چشمان تیزبینم
حتی اگر ذره‌ای در اعماق دریا باشد، آن را می‌بینم
اگر روی یک خاشاک کوچک، یک پشه تکان بخورد
جنبش آن پشه به وضوح در دید من آشکار است
خیلی مغرور شد و از سرنوشت نترسید
ببین از این آسمان پر از جفا چه بلایی بر سرش آمد
ناگهان از یک کمینگاه، یک کماندار زورمند
تیری را با قضای بد به سوی او رها کرد
آن تیر دردناک به بال عقاب اصابت کرد
و او را از اوج آسمان به سوی زمین پایین کشید
به زمین افتاد و مانند یک ماهی روی خاک غلتید
سپس بال‌هایش را به دو طرف باز کرد
و گفت: عجیب است که از چوب و آهن
این تیزی و سرعت و پرواز از کجا پدید آمد؟
به تیر نگاه کرد و پرهای خود را روی آن دید
و گفت: از که شکایت کنیم که «از ماست که بر ماست»