معنی ضرب المثل ” خود را به موش مردگی زدن “

این ضرب‌المثل برای زمانی به کار می‌رود که کاهی برای فرار از یک مسئولیت یا موقعیت سخت، خود را به ناتوانی و بیماری می‌زند.

مثلاً تصور کنید یک نفر باید در یک جلسه مهم حاضر شود، اما آمادگی لازم را ندارد. به جای اینکه直面 با این واقعیت روبرو شود، ناگهان ادای مریضی را در می‌آورد. این شخص دارد “خودش را به موش‌مردگی می‌زند”.

ریشه این اصطلاح به رفتار موش‌ها برمی‌گردد. وقتی موشی در تله می‌افتد یا احساس خطر می‌کند، گاهی خود را به مردگی می‌زند تا شکارچی از او گذر کند و فرصتی برای فرار پیدا کند.

این مثل به افرادی اشاره دارد که به جای روبرو شدن با مشکلات، ترجیح می‌دهند با تظاهر به ناتوانی، از زیر بار مسئولیت شانه خالی کنند.

در این نوشته، می‌خواهیم معنی، پیشینه و مفهوم اصلی این ضرب‌المثل کهن ایرانی را با هم بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

خود را به موش مردگی زدن کنایه از چیست؟

حتماً دیده‌اید افرادی را که پس از انجام یک کار اشتباه، برای فرار از سرزنش دیگران، چهره‌ای به شدت معصوم و بی‌گناه به خود می‌گیرند. آن‌قدر هنرمندانه تظاهر می‌کنند که هر کس آن‌ها را ببیند، دلش به حالشان می‌سوزد؛ حتی اگر بداند که واقعاً مقصر هستند!

اما افراد تیزبین و هوشیار خیلی زود متوجه می‌شوند که این شخص فقط نقش بازی می‌کند. پس سعی می‌کنند به دیگران بفهمانند که او دارد خود را به ناتوانی و بی‌گناهی می‌زند و فریب ظاهرش را نخورند، چون در واقع همان آدم قبلی است و قصد فریب دارد.

این ضرب‌المثل معمولاً به کسی گفته می‌شود که با نشان دادن چهره‌ای مظلومانه، می‌خواهد از مجازات فرار کند. گاهی هم با همین تظاهر، تقصیر را به گردن دیگری می‌اندازد یا به دروغ ادعا می‌کند که بی‌گناه است.

حتی گاهی این اصطلاح در مورد افرادی به کار می‌رود که خود را خسته یا ناتوان نشان می‌دهند تا از انجام کارها شانه خالی کنند.

مثلاً: دوست شما در یک کار گروهی هیچ کمکی نمی‌کند و مدعی است که بلد نیست یا حالش خوب نیست. در حالی که چند دقیقه قبل، کاملاً سرحال و پرانرژی بوده! بقیه که از بهانه‌های تکراری او خسته شده‌اند، به او می‌گویند: “خودت را به موش مردگی نزن! بلند شو و کمک کن.”

یا مثلاً وقتی کسی پسری شما را کتک می‌زند و بعد در برابر دیگران شروع به گریه می‌کند یا تقصیر را به گردن دیگری می‌اندازد، در این موقعیت می‌گویند: “او خودش را به موش مردگی زده تا کسی او را تنبیه نکند.”

خودتو به موش مردگی نزن

دیگر نقش یک آدم بی‌گناه را بازی نکن.

سعی کن بیشتر با ضرب‌المثل‌ها آشنا بشی و از آن‌ها در زندگیات استفاده کنی.