گاهی یک ضربالمثل ساده میتواند مفهومی عمیق را در خود جای دهد. مثل “یا زنگی زنگ، یا رومی روم” که در واقع از دو بیت شعر معروف گرفته شده است:
هر کسی کو دور ماند از اصل خویش
باز جوید روزگار وصل خویش
من اگر زنگیام اگر رومیام
یا زنگی زنگ، یا رومی روم
معنای اصلی این سخن این است که هر انسانی، هر چقدر هم که از ریشه و هویت خود فاصله بگیرد، در نهایت به سوی اصل و خاستگاه خود بازمیگردد. همانطور که زنگی به زنگ و رومی به روم خود بازمیگردد.
این مثل زیبا به ما یادآوری میکند که هیچکس نمیتواند هویت واقعی خود را برای همیشه پنهان کند یا از آن فرار کند. درست مانند رودی که سرانجام به دریا میریزد، هر کس در مسیر زندگی خود، ناخودآگاه به سوی ریشهها و ارزشهای اصیلش کشیده میشود.

در این نوشته، با مفهوم، پیشینه و معنای اصلی این ضربالمثل کهن ایرانی آشنا خواهید شد. در ادامه با ما همراه باشید.
ضرب المثل یا زنگی زنگ، یا رومی روم یعنی چه؟
۱- زنگی یعنی کسی که از نژاد زنگیهاست؛ قبیلهای سیاهپوست در شرق آفریقا. رومی هم به معنای کسی از مردم روم است که معمولاً سفیدپوست بودهاند.
۲- این ضربالمثل میگوید: یا کاملاً سیاه باش، یا کاملاً سفید؛ دو رنگ و دو رو نباش.
۳- مفهوم دیگر این سخن آن است که در هر موقعیتی که قرار داری، تمام سعیات را بکن و کارت را بدون کاستی انجام بده.
همانطور که نظامی سروده:
جهان را نيست كارى جز زرنگى
گهى رومى نمايد گاه زنگى
۴- وقتی میخواهند به کسی تأکید کنند که کاری را با دقت و بدون سستی انجام دهد، به او میگویند: یا مانند زنگیها سیاه و قاطع باش، یا مانند رومیها سفید و روشن.
۵- همچنین اگر کسی گاهی با حق باشد و گاهی با باطل، و میان دو گروه در نوسان باشد، این ضربالمثل را به کار میبرند تا به او بفهمانند: یا با حق باش، یا با باطل؛ اما دو رنگ و منافق نباش.













