تحقیق در مورد شغل‌های شب کار

در دنیای کار، برخی از مشاغل به گونه‌ای هستند که باید در طول شب انجام شوند. این کارها برای بسیاری از بخش‌های جامعه بسیار مهم و ضروری هستند. افرادی که در شیفت شب کار می‌کنند، معمولاً هنگام تاریکی هوا و استراحت دیگران، مشغول فعالیت می‌شوند.

بسیاری از مراکز مانند بیمارستان‌ها، آتش‌نشانی و نیروی انتظامی، به صورت شبانه‌روزی فعال هستند. پرستاران، پزشکان، نگهبانان و تکنسین‌های اورژانس از جمله کسانی هستند که گاهی در طول شب بیدار می‌مانند تا به مردم خدمت رسانی کنند. همچنین رانندگان وسایل نقلیه عمومی، کارگران کارخانه‌ها و برخی از مشاغل خدماتی نیز ممکن است در شیفت شب فعالیت داشته باشند.

کار کردن در شب می‌تواند چالش‌هایی هم داشته باشد. تنظیم خواب، دوری از خانواده در ساعات معمول و حفظ سلامت جسم و روح از جمله مسائلی است که شب‌کاران با آن روبرو هستند. با این حال، بسیاری از افراد به دلایل مختلف مانند حقوق بالاتر یا نیاز جامعه، این شیفت را انتخاب می‌کنند.

این مشاغل، اگرچه گاهی نادیده گرفته می‌شوند، ولی نقش بسیار مهمی در ادامه کارکرد طبیعی شهرها و خدمات‌رسانی به مردم دارند.

اگر در جستجوی کار تازه‌ای هستید، بهتر است فقط به فرصت‌های شغلی روزانه اکتفا نکنید. پیشنهاد می‌کنیم نگاهی هم به موقعیت‌های کاری شیفت شب بیندازید. این نوع مشاغل برای کسانی مناسب است که می‌خواهند درآمد بیشتری داشته باشند یا به دلیل برنامه‌های روزانه‌شان نمی‌توانند در طول روز کار کنند. بعضی افراد هم ترجیح می‌دهند شب‌ها بیدار بمانند و از این زمان برای کسب درآمد استفاده کنند. بنابراین بد نیست با کارهای شیفت شب بیشتر آشنا شوید.

معرفی برخی از مشاغل شیفت شب

می‌توان کارهای شبانه را به دو دسته کلی تقسیم کرد:

* **کارهای نوبتی:** در این نوع کار، پرسنل یک مجموعه به نوبت و در برخی شب‌ها مشغول به کار می‌شوند. برای مثال، پرستاران که در طول هفته فقط چند شب را شیفت کاری دارند.
* **کارهای ثابت شبانه:** این گروه از افراد، به طور دائم و همیشگی، شب‌ها کار می‌کنند. مانند کار نگهبانی.

در ادامه، با چند نمونه از شغل‌هایی که شیفت شب دارند آشنا می‌شوید:

پرستاران و پرسنل بیمارستان

بیمارستان‌ها هرگز تعطیل نمی‌شوند و همیشه باید تیم پزشکی و پرستاری در آنها حاضر و آماده‌ی خدمت باشند. طبق قانون، یک پرستار در هفته ۴۴ ساعت کار می‌کند که بسته به محل کارش، بخشی از این ساعات ممکن است در شیفت شب باشد. در بعضی بیمارستان‌ها، کار شب برای پرستاران اجباری نیست و به اختیار خودشان است. اما چون دستمزد کار در شب بیشتر است، معمولاً افرادی هستند که تمایل دارند در این شیفت‌ها خدمت کنند.

آتش‌نشانی

آتش‌نشانان، مانند پرستاران، باید در هر لحظه آماده باشند و منتظر خبر حادثه بنشینند، زیرا حوادث معمولاً بدون اخطار قبلی رخ می‌دهند. ساعت کاری آتش‌نشانان معمولاً به این شکل است که ۲۴ ساعت متوالی کار می‌کنند و سپس ۴۸ ساعت فرصت استراحت دارند. به همین دلیل، بخشی از ساعت کاری آنان در شب انجام می‌شود. با این حال، متأسفانه برای شیفت شب آنان حقوق بیشتری در نظر گرفته نشده است و این افراد پرتلاش با یک دستمزد ثابت، در تمام طول شبانه‌روز به خدمت‌رسانی مشغول هستند.

نیروی انتظامی

ماموران پلیس شبانه‌روز برای حفظ امنیت کشور تلاش می‌کنند. برنامه کاری این افراد بستگی به محل خدمتشان دارد. بعضی از آن‌ها به این شکل کار می‌کنند: ۲۴ ساعت شیفت کاری و سپس ۴۸ ساعت استراحت. برخی دیگر نیز به صورت ۱۵ روز کار پیوسته و بعد ۱۵ روز مرخصی فعالیت دارند.

نگهبانی و حراست

مکان‌های مهم مانند ادارات دولتی، شرکت‌های خصوصی، ساختمان‌های بزرگ، کارخانه‌ها و فروشگاه‌های بزرگ نیاز به محافظت همیشگی و شبانه‌روزی دارند. به همین دلیل، افرادی به عنوان نگهبان یا مسئول حراست در این مراکز مشغول به کار می‌شوند و در نوبت‌های مختلفی کار می‌کنند. بعضی از نگهبان‌ها ترجیح می‌دهند فقط در شیفت شب کار کنند، در حالی که برخی دیگر به صورت چرخشی در تمام شیفت‌ها حضور دارند. معمولاً حقوق این افراد در تمام نوبت‌های کاری یکسان محاسبه می‌شود.

پرسنل فرودگاه و راه‌آهن

از آنجا که هواپیماها در تمام طول شبانه‌روز در حال پرواز هستند، تمام کسانی که در این زمینه کار می‌کنند—از خلبانان و مهمانداران گرفته تا مهندسان پرواز، مسئولان امنیت، کنترلرهای ترافیک هوایی و کارمندان فرودگاه—نیاز است گاهی در شیفت شب فعالیت داشته باشند. این شرایط برای کارکنان راه‌آهن نیز مشابه است. معمولاً این شیفت‌ها به شکل چرخشی و نوبتی تنظیم می‌شوند و میزان حقوق افراد با توجه به محل خدمت و وظایفشان متفاوت خواهد بود.

کارمندان و کارکنان صدا و سیما

حتتاً به خاطر دارید که در قدیم، شبکه‌های تلویزیونی در ساعات مشخصی از شب، برنامه‌پخشیشان تمام می‌شد. اما امروزه در تمام ساعات شبانه‌روز برنامه‌های مختلفی از تلویزیون پخش می‌شود. بیشتر برنامه‌هایی که در شیفت شب نمایش داده می‌شوند، از قبل ضبط شده هستند و برای کنترل کیفیت این برنامه‌ها، افرادی به عنوان ناظر در محل حاضر می‌شوند. با این حال، بعضی برنامه‌ها مثل برنامه‌های رادیو، پخش سحرگاهی ماه رمضان و ویژه‌برنامه‌های شب‌های احیا، به صورت زنده از تلویزیون پخش می‌شوند. به همین دلیل، صدا و سیما هم یکی از سازمان‌هایی محسوب می‌شود که شیفت شب دارد.

داروخانه‌های شبانه‌روزی

وجود داروخانه‌های شبانه‌روزی در هر شهر ضروری است تا شهروندان در هر ساعت از شبانه‌روز بتوانند به دارو و خدمات درمانی مورد نیاز خود دسترسی داشته باشند. کارکنان این داروخانه‌ها به صورت نوبتی و در شیفت‌های مختلف مشغول به کار هستند، اما معمولاً شیفت کاری شبانه باعث افزایش دریافتی و حقوق آنان نمی‌شود.

کارگران و کارکنان کارخانه

در برخی از کارخانه‌ها برای اینکه بتوانند محصولات بیشتری تولید کنند، کار به صورت سه نوبتِ ۸ ساعته در روز انجام می‌شود که یکی از این نوبت‌ها در طول شب است.
کارمندان این کارخانه‌ها یا به نوبت در شیفت شب کار می‌کنند، یا همیشه به عنوان نیروی شب‌کار فعالیت دارند. در صورتی که فردی به طور ثابت در شیفت شب کار کند، دستمزد او ۳۵ درصد بیشتر از حقوق شیفت روز خواهد بود.

رانندگان اتوبوس و کامیون

حمل کالا و جابجایی مسافران در تمام طول شبانه‌روز انجام می‌گیرد. با این حال، ساعات شب به دلیل خلوت بودن خیابان‌ها و عدم محدودیت برای ورود به برخی مناطق، زمان مناسب‌تری برای این کار به شمار می‌رود.

رستوران‌های بین راهی

رستوران‌ها و مراکز خدماتی که در کنار جاده‌ها قرار دارند، باید در تمام ساعات روز آماده ارائه خدمات به مسافران و رانندگان باشند. به همین دلیل، ضروری است که این مکان‌ها در شب‌ها نیز فعال بوده و پرسنل آنها به صورت شیفتی مشغول به کار باشند.

پذیرش هتل‌ها

هتل‌ها، مسافرخانه‌ها و مراکز اسکان مسافران باید به صورت شبانه‌روزی فعال باشند تا افرادی که در ساعات پایانی شب به مقصد می‌رسند، جایی مناسب برای استراحت و اقامت در اختیار داشته باشند.

مزایا و معایب شغل های شیفت شب کار

در پایان این نوشته، به برخی از خوبی‌ها و سختی‌های کار کردن در شیفت شب اشاره خواهیم کرد.

مزایا:

مزایای این شرایط:

– درآمد بالاتر
– تردد آسان‌تر به خاطر نبودن ترافیک
– داشتن زمان آزاد در طی روز
– استقلال بیشتر در انجام کارها
– حجم کار کمتر
– رقابت کمتر برای پیدا کردن شغل

معایب:

* به هم خوردن زمان خواب و بیداری
* افزایش خطر مشکلات قلبی و احساس افسردگی
* احساس خستگی و کم‌انرژی بودن در طول روز
* خواب‌آلودگی مداوم و ضعیف شدن سیستم دفاعی بدن
* احتمال کمتر پیشرفت و موفقیت در کار و زندگی