اثر انگشت، همان طرحهای کوچک و منحصربهفرد روی نوک انگشتان شماست. هر انسانی اثر انگشت مخصوص به خود را دارد و هیچ دو نفری در جهان اثر انگشت کاملاً یکسان ندارند، حتی دوقلوهای همسان!
این ویژگی منحصربهفرد، باعث شده است که از اثر انگشت استفادههای بسیار زیادی در زندگی روزمره کنیم. مهمترین کاربرد آن، برای شناسایی افراد است.
در گذشته، از اثر انگشت mostly برای شناسایی مجرمان استفاده میشد، اما امروزه این طرحهای کوچک وارد زندگی عادی ما هم شدهاند. به عنوان مثال:
* **قفل گوشی موبایل شما:** بسیاری از افراد برای باز کردن قفل گوشی هوشمند خود از اثر انگشت استفاده میکنند. گوشی فقط با اثر انگشت صاحبش باز میشود.
* **کارتهای شناسایی و پاسپورت:** در بسیاری از کشورها، اطلاعات اثر انگشت افراد در مدارک هویتی مهم آنها ثبت میشود.
* **امضای دیجیتال:** برای تأیید هویت در برخی قراردادهای مهم یا تراکنشهای بانکی، از اثر انگشت به عنوان یک امضای بسیار امن استفاده میشود.
* **ورود به محلکار یا ساختمانهای امن:** در بعضی شرکتها یا ساختمانها، به جای کلید یا کارت، از اثر انگشت برای ورود مجاز استفاده میکنند.
به طور کلی، اثر انگشت مانند یک رمز عبور طبیعی است که همیشه با شماست و تقریباً کسی نمیتواند آن را جعل کند. این ویژگی، آن را به یک ابزار بسیار مفید و امن برای شناسایی در جهان امروز تبدیل کرده است.

اثر انگشت چیست؟
اثر انگشت، همان خطوط برجسته و کوچکی است که روی پوست سرانگشتان همه ما وجود دارد. جالب است بدانید که هیچ دو نفری در جهان اثر انگشت یکسان ندارند؛ یعنی هر فرد اثر انگشت منحصربهفرد خود را دارد. در ادامه، بیشتر با کاربردهای این ویژگی منحصر به فرد در زندگی روزمره آشنا خواهیم شد.
این خطوط برجسته، که با چشم هم دیده میشوند، روی لایه بیرونی پوست دستها و پاها قرار گرفتهاند. به دلیل وجود چربی طبیعی پوست، وقتی دست ما با یک سطح صاف تماس پیدا میکند، رد این خطوط روی آن سطح باقی میماند. برای دیدن واضحتر این اثر، میتوان از پودر مخصوصی استفاده کرد که به این چربیها میچسبد و شکل خطوط را به خوبی نشان میدهد.
منحصر به فرد بودن و تغییرناپذیری اثر انگشت در طول زندگی، باعث شده است که از آن به عنوان یک امضای طبیعی و یک ابزار مطمئن برای تشخیص هویت استفاده شود. دقت این روش آنقدر بالاست که حتی اثر انگشت دوقلوهای همسان نیز با یکدیگر کاملاً متفاوت است. احتمال اینکه اثر انگشت دو نفر به طور تصادفی شبیه هم باشد، تقریباً یک در شصت و چهار میلیارد است.
شکلگیری اثر انگشت، ترکیبی از عوامل ارثی و شرایط محیطی در دوران بارداری است. عواملی مانند فشارهای روحی مادر یا حتی کوچکترین تفاوتها در محیط رشد جنین میتواند بر الگوی این خطوط اثر بگذارد. این الگو، مدت کوتاهی پس از تولد به طور کامل شکل میگیرد و برای همیشه ثابت میماند.
در علم انگشتنگاری، جزئیات دقیق این خطوط، مانند نقاطی که خطوط در آنجا به هم میرسند، از هم جدا میشوند یا پایان مییابند، بررسی میشود. حتی اثر انگشتهای مختلف روی یک دست نیز با یکدیگر کاملاً متفاوت هستند. به همین دلیل، برای تشخیص هویت، از همه انگشتان دو دست نمونهبرداری میشود.
کاربرد اثر انگشت در زندگی اجتماعی
در سالهای اخیر، به دلیل قیمت مناسب و در دسترس بودن دستگاههای ثبت اثر انگشت، تقریباً در بیشتر محیطهای کاری از این فناوری استفاده میشود. از اثر انگشت برای شناسایی افراد در موقعیتهای گوناگون بهره میبرند؛ مثلاً در تشکیل پروندههای قضایی، سیستمهای حضور و غیاب کارمندان، یا باز کردن قفل بعضی از گوشیهای همراه و رایانهها.
یکی از موارد مهم استفاده از انگشتنگاری، نظارت بر اقامتهای طولانیمدت در کشورهای خارجی توسط اداره مهاجرت است. بر اساس مقررات، اگر یک فرد خارجی بخواهد برای مدت طولانی در کشوری دیگر بماند، باید اثر انگشت و اطلاعات شخصی خود را در سیستم رایانهای ثبت کند.
پلیس و مجریان قانون سالهاست که از اثر انگشت برای شناسایی و دستگیری مجرمان استفاده میکنند. اما برای اینکه این روش جواب دهد، باید اطلاعات قبلی از فرد در سیستم موجود باشد. در غیر این صورت، اثر انگشت بهدستآمده کاربرد چندانی نخواهد داشت.
به تازگی پژوهشگران دانشگاه آلبانی روش جدیدی ابداع کردهاند که ترکیب شیمیایی اثر انگشت را بررسی میکند تا جنسیت صاحب آن را مشخص کند. در این روش، مقدار اسید آمینه موجود در اثر انگشت باقیمانده، تجزیه و تحلیل میشود.
دکتر Jan Halamek، استاد شیمی دانشگاه، به همراه همکارانش در مجله Analytical Chemistry نوشتهاند که با بررسی عرق باقیمانده، میتوان تفاوتهای ظریف در میزان اسید آمینه بین زنان و مردان را تشخیص داد. آنها اشاره کردهاند که معمولاً زنان دو برابر مردان اسید آمینه در اثر انگشت خود بر جای میگذارند و به طور کلی، تفاوت آشکاری در میزان و نوع اسید آمینه بین دو جنس وجود دارد.
این روش جایگزین شیوههای معمول تشخیص هویت نیست، اما گروه دکتر Halamek معتقد است که میتوان از آن در مواردی که اثر انگشت در خطر نابودی است استفاده کرد تا از وقوع جرمهای احتمالی جلوگیری شود.
محققان همچنان در تلاش هستند تا روشهای شناسایی از طریق اثر انگشت را بهبود بخشند و امیدوارند در آینده، شیوههای مشابهی که از نظر قانونی معتبر باشند، به کار گرفته شوند.
پیشنهادی: همه چیز درباره اسید آمینهها
منبع: ویکیپدیا-دکترسلام













