تحقیق درباره غده تیموس و ساختار آن

بدون شک یکی از اعضای مهم و جالب بدن، غده تیموس است. این غده در قسمت بالایی قفسه سینه و دقیقاً پشت استخوان جناق قرار گرفته است.

تیموس از دو بخش نابرابر تشکیل شده که این بخش‌ها معمولاً به هم چسبیده‌اند و ساختاری یکپارچه را تشکیل می‌دهند. از نظر اندازه، این غده در نوزادان و کودکان بسیار فعال و بزرگ است و در دوران بلوغ به بیشترین اندازه خود می‌رسد. پس از این دوره، به تدریج کوچک‌تر شده و بافت آن با چربی جایگزین می‌شود. با این حال، حتی در سنین بالا نیز این غده به کار خود ادامه می‌دهد.

به طور خلاصه، تیموس در دوران کودکی بزرگ‌تر است و با افزایش سن، اندازه آن کاهش پیدا می‌کند، اما عملکرد حیاتی آن در سراسر عمر ادامه دارد.

غده تیموس چیست؟

غده تیموس یک عضو مهم در سیستم ایمنی بدن است که در قسمت بالایی قفسه سینه، پشت استخوان جناغ و بین دو ریه قرار دارد. این غده دقیقاً در جلوی قلب و در فضای بالایی سینه واقع شده است.

وظیفه اصلی غده تیموس، بالغ کردن نوعی از سلول‌های ایمنی به نام «لنفوسیت تی» است. این سلول‌ها برای دفاع از بدن در برابر بیماری‌ها بسیار حیاتی هستند. لنفوسیت‌های نابالغ از طریق جریان خون به غده تیموس می‌روند و در آنجا به سلول‌های بالغ و فعال تبدیل می‌شوند.

وزن غده تیموس در نوزاد تازه متولد شده حدود ۷۰ تا ۷۵ گرم است که در این سن نسبتاً بزرگ است تا بتواند به خوبی سلول‌های ایمنی را تربیت کند. اما به تدریج و با افزایش سن، اندازه این غده کوچک‌تر می‌شود و در دوران بلوغ به کمترین اندازه خود می‌رسد. البته این اندازه در افراد مختلف، با توجه به شرایط جسمی، ممکن است کمی متفاوت باشد.

ساختار تیموس

غده تیموس از دو بخش تشکیل شده که در بالای قفسه سینه، پشت استخوان جناغ و در مجاورت قلب و رگ‌های خونی اصلی قرار دارد. این دو بخش که شکلی تقریباً هرمی دارند، توسط بافتی به هم متصل شده‌اند. تیموس یک غده مرتبط با سیستم ایمنی است که با ترشح هورمون، فرآیند تولید لنفوسیت‌ها را تنظیم می‌کند.

ساختار تیموس شامل دو ناحیه اصلی است: یک بخش مرکزی و یک بخش پیرامونی. بخش پیرامونی توسط یک پوشش بافتی احاطه شده است. هر یک از این دو بخش، وظایف جداگانه و مهمی در بالغ شدن و تربیت لنفوسیت‌های T بر عهده دارند.

وظایف تیموس

در بخش‌های مختلف غده تیموس، سلول‌هایی به نام تیموسیت به لنفوسیت‌های T تبدیل شده و کامل می‌شوند. پس از این مرحله، این سلول‌ها از تیموس خارج شده و به صورت گروهی در بدن پخش می‌شوند تا به دفاع از بدن کمک کنند.

اگر تیموس در سال‌های اولیه زندگی به دلیل مشکلات ژنتیکی تشکیل نشود، سیستم ایمنی بدن دچار مشکل می‌شود و توانایی مقابله با بیماری‌های عفونی کم می‌گردد.

جمع شدن لنفوسیت‌های T در بدن از همان دوران کودکی آغاز می‌شود و به همین دلیل، کارایی تیموس در بزرگسالان کاهش پیدا می‌کند. در افراد مسن، تیموس بسیار کوچک می‌شود و به سختی دیده می‌شود، اما همچنان به فعالیت خود ادامه می‌دهد و با ترشح هورمون‌هایی مانند تیموسین، سیستم ایمنی را تقویت می‌کند.

در واقع، اگر با دقت به تیموس نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که این اندام بیشتر یک مرکز تربیت سلولی است تا یک غده ترشحی معمولی. نقش اصلی آن، کامل کردن لنفوسیت‌های T است که برای ایمنی بدن بسیار مهم و ضروری است.

همان‌طور که می‌دانید، گلبول‌های سفید از بدن در برابر میکروب‌ها و بیماری‌ها دفاع می‌کنند. لنفوسیت‌ها نوعی از گلبول‌های سفید هستند که در مغز استخوان ساخته می‌شوند و سپس برای تکمیل شدن به تیموس می‌روند. نوع دیگری از این سلول‌ها به نام لنفوسیت B وجود دارد که بلوغ آن‌ها در خود مغز استخوان انجام می‌شود.

عملکرد تیموس

غده تیموس در دوران کودکی بسیار فعال است. این غده نقش بسیار مهمی در رشد و تقویت سیستم ایمنی بدن کودکان دارد. کار اصلی آن ساختن و پرورش لنفوسیت‌ها یا سلول‌های T است (حرف T از نام تیموس گرفته شده است).

لنفوسیت‌ها، همان سلول‌های سفید خون هستند که به آنها لکوسیت هم می‌گویند. وقتی این سلول‌ها کامل شدند، از غده تیموس خارج می‌شوند و به طحال و غدد لنفاوی می‌روند تا گروه‌های جدیدی از سلول‌های T را تشکیل دهند.

این سلول‌های سفید، در واقع سیستم دفاعی بدن ما هستند. آنها با ساخت پادتن‌ها از ورود عوامل بیماری‌زا مانند باکتری‌ها و ویروس‌ها جلوگیری کرده و از بدن محافظت می‌کنند. همچنین این سلول‌ها باعث ترمیم بافت‌های فرسوده بدن می‌شوند. وظیفه دیگر آنها جلوگیری از رشد غیرطبیعی سلول‌هاست که ممکن است به سرطان منجر شود.

لنفوسیت‌ها از مغز استخوان به سمت تیموس حرکت می‌کنند و در آنجا فعال می‌شوند. پس از بالغ شدن، وارد جریان خون شده و از بدن در برابر بیماری‌ها دفاع می‌کنند. غده تیموس هورمونی به نام تیموزین نیز تولید می‌کند که به بلوغ سلول‌های T در دیگر اندام‌های لنفاوی کمک می‌کند.

این غده هورمون دیگری به نام تیموپوئتین نیز می‌سازد که یک پروتئین کدشده توسط ژن TMPO در RNA پیام‌رسان است.

گاهی ممکن است غده تیموس فعالیت کمی داشته باشد. در این حالت فرد سیستم ایمنی ضعیفی پیدا کرده و در برابر عفونت‌ها و آلرژی‌ها آسیب‌پذیر می‌شود. این عفونت‌ها ممکن است طولانی‌مدت و مزمن شوند. اگر در بدن سلول T کافی وجود نداشته باشد، احتمال بروز بیماری‌های نقص ایمنی افزایش می‌یابد. افراد مبتلا به این بیماری‌ها ممکن است علائمی مانند تعریق زیاد، گلودرد، تورم غدد یا افسردگی را تجربه کنند.

کمبود تغذیه و عدم دریافت کافی پروتئین از دوران کودکی، می‌تواند رشد تیموس را کند یا محدود کند و در نتیجه کار لنفوسیت‌ها را دچار مشکل نماید. بنابراین مهم است که کودکان از غذاهای سرشار از ویتامین‌ها و مواد معدنی لازم استفاده کنند و در صورت نیاز، مکمل‌های غذایی ضروری را نیز دریافت نمایند.

تیموس در دوران نوزادی و کودکی بزرگ و پرکار است، اما با افزایش سن به تدریج کوچک شده و با بافت چربی جایگزین می‌شود. برای اطمینان از سلامت این غده حیاتی و جلوگیری از هرگونه مشکل، انجام چکاپ‌های دوره‌ای توصیه می‌شود.

پیشنهادی: همه چیز درباره مزه های اصلی
منابع: ویکی پدیا/تبیان/راسخون