معنی ضرب المثل ” از ناعلاجی به خر میگه خانوم باجی “

این ضرب‌المثل موقعی به کار می‌رود که کسی خودش در یک مشکل بزرگ گرفتار است، اما به جای رسیدگی به مشکل خودش، مدام در حال نصیحت کردن و راهنمایی دیگران است. مثل کسی که خودش بیمار است و بیماری‌اش درمان ندارد، اما به دیگران توصیه می‌کند که مراقب سلامتی خود باشند.

در اینجا “خر” نماد فردی ساده و بی‌خیال است و “خانوم باجی” خطابی احترام‌آمیز است. بنابراین معنی کلی مثل این است: انسانی که خودش گرفتار یک مشکل لاینحل است (مثل آن خر بیمار)، در حالی که اصلاً شرایط خودش را نمی‌بیند، به دیگران امر و نهی می‌کند و به آنها یادآوری می‌کند مراقب باشند.

این ضرب‌المثل با طنزی ظریف به ما یادآوری می‌کند که اول باید به فکر حل مشکلات خودمان باشیم، بعد به دیگران توصیه کنیم.

در این نوشته، می‌خواهیم با هم معنی و مفهوم این ضرب‌المثل کهن ایرانی را بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

معنی ضرب المثل از ناعلاجی به خر میگه خانوم باجی چه؟

۱. یعنی آنقدر در تنگنا قرار گرفته که چاره‌ای جز کمک خواستن از افراد نالایق ندارد.
۲. این ضرب‌المثل زمانی به کار می‌رود که شخص از روی بی‌چارگی، کاری پایین‌تر از شأن خود را بپذیرد.
۳. مقصود از خر، کسی یا چیزی است که در حالت عادی هیچ ارزشی ندارد، اما اضطرار و ناچاری، آدمی را به سوی آن می‌کشاند.
۴. گاهی شرایط آنقدر سخت و طاقت‌فرسا می‌شود که فرد ناگزیر است برای نجات خود، به کسانی احترام بگذارد یا محبت نشان دهد که سزاوار آن نیستند.
۵. گفتن «خانوم باجی» به خر، کنایه از بیان جملات محبت‌آمیز و احترام‌آمیز نسبت به کسانی است که درک و شایستگی آن را ندارند.
۶. یعنی از روی ناچاری، ناگزیر شده جنس بی‌ارزش یا تقلبی را به جای کالای اصل و باکیفیت قبول کند.
۷. دیگر توان تشخیص درست از نادرست را ندارد.
۸. یعنی آدمی وقتی در شرایط دشوار قرار می‌گیرد، مجبور می‌شود از برخی اصول و مرزهایی که برای خود تعیین کرده بود، عبور کند.