برای اینکه یک نفر از ناپختگی و کم تجربگی به پختگی و مهارت برسد، باید بسیار سفر کند و دنیا را از نزدیک ببیند.
این ضربالمثل به ما میگوید که تنها با کسب تجربههای گوناگون و روبرو شدن با موقعیتهای تازه است که میتوانیم در زندگی ماهر و دانا شویم. همانطور که یک مسافر با دیدن شهرها و مردمان مختلف بینش وسیعتری پیدا میکند، ما نیز با گذر از مراحل مختلف زندگی و یادگیری از هر اتفاق، پختهتر و عاقلتر میشویم.
این سخن زیبا یادآور میکند که نباید از تجربههای تازه و خارج شدن از منطقه امن خود بترسیم، چرا که هر سفری—چه سفر واقعی به جایهای دور و چه سفری نمادین برای یادگیری چیزهای جدید—باعث رشد و پختگی ما میشود.

در این نوشته، میخواهیم با هم معنی و مفهوم اصلی این ضربالمثل کهن ایرانی را بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.
معنی بسیار سفر باید تا پخته شود خامی یعنی چه؟
۱- آدمها با مسافرت کردن و قرار گرفتن در موقعیتهای گوناگون، تجربه کسب میکنند و چیزهای تازهای یاد میگیرند.
۲- وقتی کسی زیاد سفر کند و بتواند خودش را با شرایط دشوار وفق دهد و از هر رویدادی درس جدیدی بگیرد، چنین سفری باعث پختگی و تجربه بیشتر او میشود و میتواند آنچه آموخته را در زندگی خود به کار بگیرد.
اما آیا هر سفری سبب پختگی انسان می شود؟!
ممکن است افرادی را دیده باشید که زیاد سفر میروند، اما هنوز در زندگی شخصی و رفتارشان پختگی لازم را ندارند. این افراد معمولاً اشتباهات زیادی مرتکب میشوند و حتی در روابطشان با دیگران نیز این ناپختگی دیده میشود. مثلاً زود ناراحت میشوند، به سرعت قهر میکنند یا حرفهای دیگران را به اشتباه تفسیر میکنند. این رفتارها و موارد مشابه دیگر، همگی نشاندهندهی عدم بلوغ فکری و عاطفی آنهاست.
حال چرا این افراد در عین مسافرت زیاد، رفتارشان پخته نیست؟
وقتی افراد فقط برای تفریح و تغییر روحیه سفر میکنند (که کار بدی نیست و حتی خوب هم هست)، اما آن بلوغ و پختگی لازم را به دست نمیآورند. حتی در طول سفر هم از رویدادها و اتفاقاتی که پیش میآید، درس نمیگیرند. آنها خود را با موقعیتهای مختلف و شرایط سفر سازگار نمیکنند و انتظار دارند همه چیز ایدهآل و بینقص باشد.
◊ سفری انسان را پخته میکند که از کوچکترین و جزئیترین اتفاقها نیز درس بگیرد.
و در پایان، سخن استاد مرتضی مطهری، فیلسوف بزرگ، را درباره سفر بخوانید:
«اسلام، عمر انسان را عزیزتر از این میداند که او فقط برای اینکه تماشایی کرده باشد، سیاحت (سفر) کند. ولی اسلام، سیاحتی را که بشر در آن تفکر کند، تدبر کند، درس بیاموزد را توصیه میکند.»
* شهید مرتضی مطهری، کتاب حماسه حسینی ۱، صفحه ۲۱۷
پیشنهاد: ضربالمثلهای بیشتری بخوانید.
اختصاصی – آدینوشاپ













