معنی ضرب المثل ” بوقلمون صفت “

همانطور که می‌دانید، ضرب‌المثل‌ها بخشی از فرهنگ و ادبیات ما هستند و هر کدام داستان و مفهومی پشت خود دارند. یکی از این ضرب‌المثل‌ها، اصطلاح “بوقلمون صفت” است. شاید برای شما این سوال پیش بیاید که معنی این عبارت چیست و چرا از آن استفاده می‌شود.

اگر به رفتار بوقلمون نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که این پرنده رنگ‌های مختلفی دارد و گاهی اوقات رنگ پرهایش در نور آفتاب تغییر می‌کند. به همین دلیل، در ادبیات فارسی از کلمه “بوقلمون صفت” برای اشاره به افرادی استفاده می‌شود که ثبات عقیده ندارند و مانند بوقلمون، هر لحظه به رنگی درمی‌آیند.

به بیان ساده‌تر، اگر کسی را ببینیم که امروز یک جور فکر می‌کند و فردا کاملاً برعکس آن را می‌گوید، یا همیشه خود را با جمع و شرایط وفق می‌دهد تا مورد قبول واقع شود، به او می‌گویند “بوقلمون صفت”. چنین افرادی معمولاً برای خود اصول ثابتی ندارند و به راحتی نظرات و رفتارشان عوض می‌شود.

این ویژگی معمولاً در جامعه پسندیده نیست، زیرا مردم به کسانی اعتماد می‌کنند که قابل پیش‌بینی باشند و روی حرف خود بایستند. بنابراین، وقتی به کسی می‌گویند “بوقلمون صفت”، در واقع به او هشدار می‌دهند که این رفتارش را تغییر دهد و ثابت‌قدم باشد.

امیدواریم با فهمیدن معنی این ضرب‌المثل، بیشتر مراقب رفتار و گفتار خود باشیم و سعی کنیم همیشه افرادی با عقیده‌های استوار و قابل اعتماد باشیم.

در این نوشته، می‌خواهیم معنی و مفهوم یکی از ضرب‌المثل‌های کهن و پرمعنی ایرانی را با هم مرور کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

ضرب المثل بوقلمون صفت کنایه از چیست؟

این عبارت به کسانی اشاره دارد که همیشه رنگ عوض می‌کنند و بر اساس موقعیت، رفتار و عقیده خود را تغییر می‌دهند.

این اصطلاح برای افرادی به کار می‌رود که شخصیت ثابت و قابل اعتمادی ندارند.

به افراد دو رو و منافق نیز بوقلمون صفت گفته می‌شود! (شاید دلیل این نامگذاری، پرهای رنگارنگ بوقلمون باشد!!)
در بعضی موقعیت‌ها، این کلمه می‌تواند نوعی توهین و ناسزا هم محسوب شود.

علاوه بر این، به پارچه‌ها و فرش‌های رنگارنگ هم بوقلمون می‌گویند:
باد در سایه درختانش
گسترانیده فرش بوقلمون

همچنین عطار نیشابوری در مصرعی از شعرش سروده است:
چو بوقلمون به هر دم رنگ دیگر
◊ یعنی مثل بوقلمون، هر بار رنگ عوض میکنه!!

مثال: فلانی بوقلمون صفت است با او به سفر نرو! او در هر شرایطی فقط به فکر سود خودش است و در هر جمعی که باشد، خودش را شبیه آنها می‌کند و تو را که دوستش داری، کاملاً فراموش می‌کند. در یک کلام، نمی‌شود روی او حساب کرد.