معنی ضرب المثل ” جهود خون دیده “

همان‌طور که می‌دانید، ضرب‌المثل‌ها قصه‌های کوچک و پرمعنایی هستند که در دل خود، درس‌های بزرگی دارند. یکی از این ضرب‌المثل‌ها، “جهود خون‌دیده” است. شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که معنی این جمله چیست و از کجا آمده است.

در گذشته، گاهی از کلمه “جهود” برای اشاره به افراد یهودی استفاده می‌شد. داستان پشت این ضرب‌المثل این است: فردی یهودی را متهم می‌کنند که یکی از نزدیکانش را کشته است. وقتی او را برای محاکمه و مجازات می‌برند، به نشانه اثبات بی‌گناهی‌اش، ادعا می‌کند که اگر واقعاً قاتل باشد، جسد مقتول از جای خود تکان بخورد و خون از آن جاری شود. وقتی او را نزد جسد می‌برند، این اتفاق می‌افتد و همه حاضرین، خروج خون از بدن مقتول را می‌بینند و یهودی مجازات می‌شود. اما بعداً مشخص می‌شود که این یک حقه بوده و فرد دیگری با یک ترفند، باعث جاری شدن خون شده تا یهودی بی‌گناه را مقصر جلوه دهد.

بنابراین، این ضرب‌المثل به کسی گفته می‌شود که به ناحق و با یک نقشه از پیش طراحی شده، متهم شده است. یعنی کسی که با وجود بی‌گناهی، طوری صحنه‌سازی شده که گناهکار به نظر برسد. این مثل یادآور این است که همیشه آنچه می‌بینیم، ممکن است حقیقت نداشته باشد و باید در قضاوت کردن، بسیار محتاط بود.

در ادامه شعری مرتبط با این مفهوم آمده است:

هر که را کشتند و خونش ریختند
بی‌گناهش گفتند و بیخواب و گناه
چون جهود خون‌دیده می‌ماند راست
کز برای دشمنان شد مبتلا

در این بخش به توضیح و درک مفهوم این ضرب‌المثل ایرانی می‌پردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.

معنی جهود خون دیده چیست؟

۱. این اصطلاح برای کسی به کار می‌رود که به شدت از دیدن خون می‌ترسد یا از آن وحشت دارد.

۲. کلمه «جهود» به پیروان دین یهود اشاره دارد و معنایی برابر با یهودی یا اسرائیلی دارد. این واژه معمولاً با بار منفی و برای تحقیر به کار می‌رود.

۳. در شعرهای شاعران نیز از این واژه استفاده شده، مانند این ابیات:

یکی جهود و مسلمان نزاع میکردند
چنانکه خنده گرفت از نزاع ایشانم

خیالت را پرستش ها نمودم
وگر جرمی جز این دارم جهودم

گر نبارد فضل باران عنایت بر سرم
لابه بر گردون رسانم چون جهود اندر فطیر

۴. واژه دیگری که هم‌آوا با «جهود» است، «جحود» می‌باشد. در زبان عربی، به کسی که با وجود آگاهی، حقیقتی را انکار کند، فعل «یجحَد» اطلاق می‌شود. چنانکه خداوند متعال در قرآن کریم می‌فرماید:
بَلْ هُوَ آيَاتٌ بَيِّنَاتٌ فِي صُدُورِ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ ۚ وَمَا يَجْحَدُ بِآيَاتِنَا إِلَّا الظَّالِمُونَ (عنکبوت:۲۹)
ترجمه: بلکه این قرآن، آیات روشنی است در سینه کسانی که به آنان معرفت و دانش عطا شده است؛ و آیات ما را جز ستمکاران انکار نمی کنند.