معنی ضرب المثل ” در مثل جای مناقشه نیست “

همه چیز در مورد مفهوم و معنای ضرب‌المثل “در مثل، جای بحث و گفتگو نیست” 👨‍🏫

این ضرب‌المثل ساده، یک حقیقت مهم را بیان می‌کند. وقتی کسی برای روشن کردن حرفش مثالی می‌زند، آن مثال معمولاً یک داستان یا یک موقعیت فرضی است که همه آن را درک می‌کنند. هدف از آوردن مثال، واضح‌تر کردن موضوع اصلی است، نه این که خودِ مثال به موضوعی برای جر و بحث تبدیل شود.

به زبان ساده‌تر، این ضرب‌المثل به ما یادآوری می‌کند که نباید روی خود مثال گیر کنیم و شروع به شک کردن در جزئیات آن کنیم. مثال، وسیله‌ای است برای رسیدن به مقصود اصلی. وقتی کسی می‌گوید “مثلاً فرض کن…”، هدفش این است که با یک تصویر آشنا، حرف پیچیده‌ای را به تو بفهماند. بنابراین، عاقلانه این است که به اصل مطلب توجه کنیم، نه این که بر سر درست یا غلط بودن آن مثال خیالی، با او بحث کنیم.

در این بخش، به توضیح و درک مفهوم این ضرب‌المثل ایرانی می‌پردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.

مناقشه یعنی چه؟

بحث و گفت‌وگو در زبان عربی از ریشه “ن ق ش” و بر وزن مفاعله ساخته می‌شود (البته در فارسی آن را مناقِشه تلفظ می‌کنیم).
هم‌معنی‌های آن عبارت‌اند از: گفت‌وگو و بحث کردن، مجادله و ستیز با دیگری، و نیز سختگیری در انجام کاری.

در مثل جای مناقشه نیست یعنی چه؟

وقتی کسی برای توضیح یک موضوع از مثال یا ضرب‌المثل استفاده می‌کند، لازم نیست بیش از حد به جزئیات آن مثال گیر بدهی. نکته اصلی این است که مفهوم مورد نظر به خوبی منتقل شود.

یعنی ممکن است یک ضرب‌المثل از نظر ظاهری کاملاً درست نباشد (اگر بخواهیم خیلی دقیق شویم!)، اما هدف گوینده این است که مطلب را به شکلی ساده و ملموس به تو برساند.

مثلاً وقتی کسی می‌گوید: «فلانی حرف‌های گنده‌تر از دهنش می‌زنه!» هیچ‌کس نمی‌آید بپرسد: «مگر اندازه دهانش را اندازه گرفته‌ای؟» چون همه می‌دانند منظور این است که آن شخص بزرگ‌تر از حد خودش حرف می‌زند یا ادعاهای بی‌اساسی دارد. در واقع، با استفاده از این ضرب‌المثل، حرفش تأثیر بیشتری می‌گذارد و سریع‌تر فهمیده می‌شود.

پس وقتی کسی برایت مثالی می‌زند، زیاد سخت نگیر و ببین چه منظوری پشت حرفش است. دنبال عیب‌جویی در مثالش نباش.

البته این به معنای بی‌تفکری و قبول کردن هر حرفی نیست. هر آدم عاقلی باید وقتی حرفی می‌شنود، کمی فکر کند: آیا گوینده قصد دارد مطلب مفیدی به من بیاموزد، یا دارد با یک مثال گمراه‌کننده ذهن مرا منحرف می‌کند؟

پس هم گوینده باید رسا باشد، هم شنونده باید هوشمند 😉

اگر دوست داری تمام ضرب‌المثل‌های فارسی را یاد بگیری، کافیست روی لینک زیر کلیک کنی و روزی فقط ۵ دقیقه وقت بگذاری تا با ۱۰ ضرب‌المثل جدید آشنا شوی.
معنی ۵ هزار ضرب‌المثل فارسی را یاد بگیر.

اختصاصی-آدینوشاپ