معنی ضرب المثل ” صلاح مملکت خویش خسروان دانند “

این ضرب‌المثل قدیمی می‌گوید که تدبیر و مدیریت درست یک کشور را، پادشاهان و فرمانروایان آن می‌دانند. منظور این است که کسانی که در رأس یک مجموعه یا سرزمین قرار دارند، به دلیل داشتن اطلاعات کامل و دید وسیع، بهتر از هر کس دیگری می‌توانند تشخیص دهند که چه تصمیمی برای آن مجموعه مناسب و سودمند است.

این مثل معمولاً در شرایطی به کار می‌رود که افراد خارج از یک سیستم، بدون داشتن آگاهی کافی، شروع به اظهارنظر و راهنمایی کردن می‌کنند. در چنین مواقعی، این جمله یادآوری می‌کند که تصمیم‌گیری نهایی و تشخیص مصلحت، بر عهدهٔ مسئولان و مدیران اصلی است، چرا که آنان هستند که از تمام زوایای کار آگاهند.

این مفهوم به ما می‌آموزد که در اموری که تخصص و آگاهی کامل نداریم، باید از قضاوت و دخالت بی‌جا خودداری کنیم و تشخیص صلاح را به دست افرادی بسپاریم که مسئولیت مستقیم آن کار را بر عهده دارند.

در این نوشته، می‌خواهیم با هم معنی و مفهوم این ضرب‌المثل کهن ایرانی را بررسی کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

معنی صلاح مملکت خویش خسروان دانند چیست؟

هر کسی خودش بهتر از هر کس دیگری می‌داند چه چیزی برایش مناسب است و چه کاری به صلاحش است.

این ضرب‌المثل معمولاً وقتی به کار می‌رود که فردی از دیگران راهنمایی می‌خواهد. پس از مشورت، به او می‌گویند: ما نظرمان را گفتیم، اما در نهایت این تو هستی که وضعیت خودت را بهتر درک می‌کنی و می‌دانی چه تصمیمی برایت بهتر است. چون هیچکس از تمام جزئیات زندگی و نیت واقعی دیگری آگاه نیست، و ممکن است رازها یا شرایطی وجود داشته باشد که فقط خود فرد از آن باخبر است.

این جمله به ما یادآوری می‌کند که حتی وقتی به کسی کمک یا مشورت می‌دهیم، نباید نظر خودمان را به او تحمیل کنیم. بهتر است اجازه دهیم که خودش تصمیم نهایی را بگیرد.

در مفهوم کلی‌تر، این ضرب‌المثل اشاره دارد به اینکه هر پادشاهی بهتر از دیگران می‌داند چه چیزی به صلاح کشورش است و نباید اجازه دهد پادشاهان دیگر در کارهای داخلی مملکتش دخالت کنند. به همین شکل، هر فردی در زندگی خود مانند یک پادشاه است و باید مسئولیت انتخاب‌هایش را بر عهده بگیرد و بهترین راه را برگزیند.

گاهی هم این ضرب‌المثل برای افرادی به کار می‌رود که بسیار لجباز هستند و حرف حق را نمی‌شنوند. مثلاً وقتی کسی کار نادرستی انجام می‌دهد و دیگری به خیرخواهی به او تذکر می‌دهد، اما آن شخص نه تنها توجهی نمی‌کند، بلکه ممکن است با بی‌احترامی جواب دهد. در چنین مواقعی، فرد خیرخواه با دیدن بی‌تأثیری حرف‌هایش، این ضرب‌المثل را به زبان می‌آورد.

پیشنهاد: ضرب‌المثل‌های بیشتری بخوانید.